Düzenleyici
çerçeve,
daha
evvel
AGİT/ODIHR
tarafından
seçim
değerlendirmelerinde
problemli
kabul
edilen,
ifade
özgürlüğü
üzerine
aşırı
sınırlamalar
içermektedir.
Anayasa,
diğerleri
yanında,
"Cumhuriyet'in
temel
değerleri
ve
devletin
milleti
ve
sınırlarıyla
bölünmez
bütünlüğünü"
korumak
üzere
aşırı
kısıtlamalara
izin
vererek
ifade
özgürlüğünü
tamamıyla
korumamaktadır.
Yasa
ve
uygulaması
kamu
için
önemli
olan
bazı
meselelerde
konuşmayı
suç
haline
getirmektedir.
Özellikle,
bu,
Ceza
Kanunu'nda
suç
teşkil
eden
Türk
ulusuna
hakareti
de
içerecek
şekilde
küçük
düşürücü
sözlere
dair
maddeler
ve
Terörle
Mücadele
Yasası'nda
bir
terörist
örgüte
yönelik
propagandaya
dair
çok
genel
maddeleri
de
içermektedir.
Ücretli
siyasi
reklamlar
tercihine
ek
olarak
seçimlerde
yarışan
siyasi
partiler
kampanyanın
son
10
gününde
Türkiye
Radyo
ve
Televizyon
Kurumu
(TRT)'den
ücretsiz
yayın
yapma
hakkına
sahiptir18.
Bağımsız
adaylar
serbest
yayın
süresi
alamazlar.
Birçok
AGİT/ODIHR
İBM
muhatabı
TRT'nin
tarafsız
olmadığı
ve
objektif
yayıncılık
yapmadığına
dair
kaygılarını
bildirdiler
ve
yakın
geçmişte
CHP'nin
ücretli
bir
reklamının
TRT
ve
bir
özel
kanalda
yayınlanmadığına
dikkat
çektiler.
TRT'nin
inisiyatifine
rağmen
parti
liderleri
arasında
tartışma
programları
kampanyalarda
öngörülmemektedir.
Medya
düzenlemelerine
uyum
Radyo
ve
Televizyon
üst
Kurulu
(RTÜK)
tarafından
denetlenmektedir;
RTÜK'ün
yerel
ve
bölgesel
yayıncılarla
ilgili
şikâyetleri
değerlendirme
yetkisi
vardır.19
Seçim
kampanyası
döneminde
RTÜK
YSK'ya
haftalık
raporlar
sunmaktadır
ve
YSK'nın
ihlaller
için
bir
dizi
tedbiri
uygulama
yetkisi
vardır.20
14
Nisan
itibariyle,
YSK
yayıncılara
27
uyarı
yapıldığını
ve
1
programın
yayından
kaldırıldığını
AGİT/ODIHR
İBM'ye
bildirmiştir;
bugüne
kadar
bu
tedbirler
kamuoyuna
açıklanmamıştır.21
15
Aralık
2014'te
AGİT
Medya
Özgürlüğü
Temsilcisi
Türkiyeli
yetkililere
ülkenin
medya
yasalarını
medya
özgürlüğü
üzerine
AGİT
taahhütleriyle
uyumlu
hale
getirmeleri
çağrısını
yinelemiştir.
Bu
çağrı,
çoğunlukla
gazetecileri
hapsetmek
üzere
kullanılan
Terörle
Mücadele
Kanunu
ve
Ceza
Kanunu
maddelerini
de
içermek
üzere,
Türkiye'de
medya
özgürlüğünü
düzenleyen
bir
dizi
kanunda
reform
öngörmektedir.22
AGİT
Medya
Özgürlüğü
Temsilcisi
2014
Internet
Yasası'nın
iletişim
düzenleyicisine
yetkiler
tanıyan
ve
mahkeme
denetimi
olmadan
web
sitelerini
bloke
etmek
üzere
kullanılan
maddelerine
dair
de
kaygılarını
belirtmiştir.23
I.
YEREL
VE
ULUSLARARASI
GÖZLEMCİLER
Kanun,
seçim
süreçlerinin
siyasi
parti
temsilcileri
ve
bağımsız
adaylar
tarafından
izlenmesine
izin
vermekte
ve
oy
sayımının
kamuya
açık
olmasını
şart
koşmaktadır.
Ancak,
uluslararası
ve
yurttaş
18
Her
bir
partinin
radyo
ve
televizyon
yayınlarında
iki
adet
10’ar
dakikalık
yayın
yapma
hakkı
vardır.
Parlamentoda
grubu
bulunan
partilere
ek
yayın
süresi
(10
dakika),
Hükümet
partisi
veya
bir
koalisyon
Hükümetinde
ana
ortaklara
ek
yayın
süresi
(20
dakika),
koalisyonda
küçük
ortaklara
ek
yayın
süresi
(15
dakika)
ve
ana
muhalefet
partisine
ek
yayın
süresi
(10
dakika)
verilmektedir.
19
RTÜK
20
RTÜK’e
göre
132
yayın
kuruluşu
izlenecektir.
21
Bu
uyarılardan
20’si
medya
düzenlemelerine
uymayarak
Hükümet
partisinin
seçim
kampanyası
reklamlarına
yer
veren
medya
kuruluşlarına
ve
7
uyarı
da
kamuoyu
yoklamalarını
yayınlama
kurallarını
ihlal
eden
yayın
kuruluşlarına
yapılmıştır.
22
AGİT
Medya
Özgürlüğü
Temsilcisi’nin
düzenlediği
yılık
araştırmaya
göre
2014
yılında
hapsedilen
gazetecilerin
sayısı
20
civarına
düşmüştür
(18
Haziran
2014’te
güncellendi).
23
AGİT
Medya
Özgürlüğü
Temsilcisi’nin
Basın
Açıklaması,
17
Şubat
2014.