Medyada Nefret Söyleminin İzlenmesi
yıllık rapor hazırlanıyor. 2017 yılında yayımlanan yıllık raporun1 verilerine bakıldığında günde 14’ten fazla yazıda nefret söylemi üretildiği, toplamda 79 farklı grubun nefret söyleminin hedefi olduğu görülüyor. Hedef
grup sayısının fazlalığı ve nefret söylemi üretiminin sıklığı, bu söylemin
aslında gündelik hayatın ne kadar içinde olduğunu gösteriyor.
Medya izleme çalışması, nefret söyleminin ve ayrımcı söylemin sebeplerini doğrudan vermese de önemli göstergeler sunuyor. Hedef gruplara dair elde edilen yıllık sonuçlar, belli grupların yoğun ve tekrarlayan
bir biçimde nefret diline ve ayrımcı söyleme maruz kaldığına işaret ediyor. Aynı zamanda, yılın belli dönemleri ve kamuoyunun gündemi, hangi
grupların hedef alınacağını da büyük ölçüde etkiliyor. 2017 yılında Türkiye medyasında nefret söyleminin hedefi olan Budistler örneğinde olduğu
gibi, nefret söylemi ve ayrımcı söylem yalnızca belli gruplara yönelik kemikleşmiş bir düşmanlıktan kaynaklanmıyor; gündemin etkisiyle coğrafi
ve tarihi yakınlığın ötesinde yeni "düşman"lar yaratılabiliyor.
Proje kapsamında gazetelerin izlenmesinin yanı sıra sivil toplum
temsilcileri, hukukçular, akademisyenler, meslek örgütleri ve gazetecilerle
arama toplantıları, seminerler, eğitimler düzenlenerek nefret söylemiyle
ilgili duyarlılığı artırmak amaçlanıyor. Bu alanda çalışan diğer sivil toplum örgütleri ve ilgili kuruluşların davetleri üzerine atölyeler ve eğitimler
düzenlenerek bilgi ve deneyim paylaşılıyor. Buna bağlı olarak nefret söylemi kavramıyla ilgili bilgi sağlamak, ayrımcı ve ırkçı söylemle mücadele
yolları ve yöntemlerinin neler olabileceğinin tartışılmasına zemin açmak
ve medyada insan haklarına saygılı ve bilinçli bir dil kullanılmasını teşvik
etmek amacıyla uluslararası paneller düzenleniyor, üniversitelerde nefret
söylemi üzerine toplantılar yapılıyor, bulgular tartışılıyor.
2009’dan beri sürdürülen bu çalışmalarla nefret söylemi ve ayrımcı
dil konularında elde edilen bilgi ve tecrübe birikimi, Hrant Dink Vakfı bünyesinde, Türkiye’de söylem üzerine çalışan ilk araştırma merkezi
olan ASULİS Dil, Diyalog ve Demokrasi Laboratuvarı’nın kurulmasına
zemin hazırladı. 2016’da ASULİS’in kurulmasından bu yana proje, laboratuvar çatısı altında daha geniş kapsamlı bir söylem çalışmasının parçası olarak yoluna devam ediyor.
1 Rapora ulaşmak için: https://bit.ly/2IqmLY7
121