Eşitlik, Ayrımcılık, Irkçılık
Bu gerekçe ayrıca “kendi topraklarında yaşayan azınlıklar” ve “kendi vatandaşları” ifadeleri ile azınlıklardan sanki vatandaş değillermiş
gibi bahsetmesi açısından da son derece vahimdir. Konumuzdan saparak, hemen şunu belirtelim; AYM’ye göre vatandaşlık da herkese aynı
hak ve özgürlüklerin eşit olarak uygulanması ile ilgili bir kavramdır.
Yani, herkese eşit olarak tanınandan başka farklı hak ve özgürlüklere de
sahip olmayı gerektirebilen azınlık hakları vatandaş olma ile uyumlu bir
kavram değildir.
AYM’ye göre bu eşitlik ilkesinden ancak bir “kamu yararı” ya da
“haklı bir neden” varsa ayrılmak mümkündür. Türk hukuk sistemin;
cinsiyet, sağlık, ekonomik farklılıklar, güvenlik, ülkenin bölünmez bütünlüğünü koruma gibi gerekçeler, eşitlik prensibinden ayrılmak ve birilerine farklı davranılması için haklı birer neden olarak görülebilirken;
din, etnik köken, dil ve benzeri farklılıkların korunması gerekçeleri eşitlik ilkesinden ayrılmayı gerektiren “haklı bir neden” veya “kamu yararı”na yönelik birer talep olarak düşünülmemektedir.
Son olarak şunu söyleyelim: AYM’ye göre, eşitlik ilkesinin ihlalinin önlenmesi Anayasa madde 3’te yer alan “devletin ülkesi ve milleti
ile bölünmez bütünlüğü” ilkesinin amaçlarından da biridir. Bu ilkenin
diğer amaçlarının ise üniter devlet sisteminin korunması, azınlık yaratılmasının önlenmesi ile bölgecilik ve ırkçılık yapılmasının engellenmesi olduğunu söyler. Bu da göstermektedir ki eşitlik, ayrımcılık, ırkçılık,
bölücülük, azınlıklar tüm bu kavramlar birbiri ile alakalıdır, AYM’nin
anlam dünyasında.
Ayrımcılık Yasağı
Ayrımcılık genel olarak, haklı bir nedene dayanmayan, hukuksuz ve
adil olmayan, uygunsuz (improper) ayrımcı davranışlar olarak tarif edilebilir. Ayrımcılık ve eşitlik kavramları aynı ilkenin pozitif ve negatif
ifadeleridir. Ayrımcılık yasağı bütün hak ve özgürlüklerden eşit olarak
yararlanmayı gerektirirken, tek tip muamele edilmeyi sağlayan şeklî bir
güvence olarak yorumlanamaz, tersine bu ilkeler gerektiğinde özel ve
ayrıcalıklı muamele ve hatta “de facto eşitsizliklerin üstesinden gelebil73