D İ N , TO P LU M S A L C İ N S İ Y E T V E K Ü LT Ü R E O D A K L A N A R A K D E R S K İ TA P L A R I N I N İ Ç E R İ Ğ İ N İ N K A P S AY I C I H A L E G E T İ R İ L M E S İ ZORLU SORULAR VE DİKKAT EDİLECEK NOKTALAR ÇEŞİTLİLİĞİN TEMSİL EDİLMESİ TAVSİYELER VE ÖNERİLEN YAKLAŞIMLAR 8 Dini tarih anlatımlarına yer verin ve ilgili tartışmalar hakkında tarafsız bilgi sağlayın. Tarihe farklı bakış açılarından bakılmasını teşvik edin. ÖNERİLEN UYGULAMALAR VE / VEYA UMUT VEREN UYGULAMALARDAN ÖRNEKLER a) Dinlerin, inançların ve dini kuralların değişebileceğini gösterin. Hem değişiklikleri hem de sürekliliği tanımlamak için örneklerden faydalanılmalı, hangi temel kavramların, ritüellerin, sembollerin yüzyıllar boyunca sabit kaldığını ve hangilerinin değiştiği incelenmelidir. Örnek: İbrahimi dinler birbirlerinden dini gelenekleri ödünç almışlardır ve bu dinlerde ortak semboller ve karakterler vardır. b) Örnek olarak Ermenistan, Azerbaycan, Gürcistan, Moldova ve Ukrayna’daki eğitimciler tarafından EUROCLIO - Avrupa Tarih Eğitimcileri Derneği ve proje ortaklarının desteği ile hazırlanan The Countries of the Black_Sea Region and Socio-Political Developments in the 19th and 20th Centuries (Karadeniz Bölgesindeki Ülkeler ve 19. ve 20. Yüzyıllarda Sosyo-Politik Gelişmeler) isimli yayın. Bu yayın, farklı geçmişlere sahip insanların, sınırların ötesindeki kültürlerin öğretilmesi ve öğrenilmesine yönelik yenilikçi yaklaşımların kullanılması konusunda birlikte çalışabileceklerini göstermektedir. (EUROCLIO Haber Bülteni 2014) c) Yurttaşlık bilgisi ders kitabı, öğrencilere çoğulcu toplumların gerçekliğini tanıtır. Yapılan tanıma göre dini çeşitlilik, ortak bir aidiyet ve kolektif bir kimlik duygusunu hissetmek için engel değildir. Bu ünitenin başlığında “Filistin”, “çeşitliliğin ve çoğulculuğun ülkesidir” yazmaktadır. Bu metinde, Filistin toplumu, farklı entelektüel, politik, kültürel ve dini etkilere sahip bir toplum olarak tanımlanmaktadır. Filistin toplumunun bu imajı, ders kitabının kapağındaki resimle desteklenmektedir. Böyle bir çoğulculuk bir istisna olarak değil, çağdaş toplumların oldukça normal bir özelliği olarak tasvir edilmiştir: Farklı kültürel, dini ve politik yönelimlere sahip insanlar, topluluğun düzenli bir parçasıdır. Kaynak: el-Tarbiya al-Madaniyya Filistin Müfredat Geliştirme Merkezi 2007 (Filistin) 9 Farklı dini gruplar arasındaki karşılaşmalar, alışverişler ve çatışmalarla tanımlanabilecek tarihsel ilişkileri açıklayın; öğrencilerin dinlerini daha geniş sosyal, politik ve entelektüel bağlamada görmelerine imkan tanıyın. • Bir ders kitabı, farklı dini gelenekler konusunda karşılaştırmalı bir yaklaşım izler. Birini diğerlerinden ayırmadan, büyük dinler hakkında bilgi verir. Ek olarak, bu dinlerin çeşitli boyutlarını; tarihsel kökenlerini, temel kavramlarını ve inançlarını, kaynaklarını ve ahlaki öğretilerini anlatır. (İçerik sayfası) Bir resimde gösterildiği gibi, ders kitabı, bugün inananlarla ilgili çağdaş sorulara özel bir vurgu yapmaktadır: bu alıştırmada, öğrenciler Hinduizm’de çevre etiğini öğrenirken; diğer bölümlerde biyoetik veya cinsel etik ele alınmaktadır (Alıştırma). Kaynak: Living Religion.(Yaşayan Din) Dördüncü baskı. Pearson Avustralya 2011. 18