SİVİL TOPLUM ÖRGÜTLERİ İÇİN ÖRGÜTLENME ÖZGÜRLÜĞÜ VE TOPLANTI VE GÖSTERİ HAKKI KILAVUZU
Gece yapılacak arama
CMK md. 118: (1) Konutta, işyerinde veya diğer kapalı yerlerde gece vaktinde arama
yapılamaz.
(2) Suçüstü veya gecikmesinde sakınca bulunan haller ile yakalanmış veya gözaltına alınmış olup da firar eden kişi veya tutuklu veya hükümlünün tekrar yakalanması amacıyla
yapılan aramalarda, birinci fıkra hükmü uygulanmaz.
Arama kararı
CMK md. 119: (1) Hakim kararı üzerine veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde
Cumhuriyet savcısının, Cumhuriyet savcısına ulaşılamadığı hallerde ise kolluk amirinin yazılı emri ile kolluk görevlileri arama yapabilirler. Ancak, konutta, işyerinde ve kamuya açık
olmayan kapalı alanlarda arama, hakim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde
Cumhuriyet savcısının yazılı emri ile yapılabilir. Kolluk amirinin yazılı emri ile yapılan arama sonuçları Cumhuriyet Başsavcılığına derhal bildirilir.
(2) Arama karar veya emrinde;
a) Aramanın nedenini oluşturan fiil,
b) Aranılacak kişi, aramanın yapılacağı konut veya diğer yerin adresi ya da eşya,
c) Karar veya emrin geçerli olacağı zaman süresi,
Açıkça gösterilir.
3) Arama tutanağına işlemi yapanların açık kimlikleri yazılır.
(4) Cumhuriyet savcısı hazır olmaksızın konut, işyeri veya diğer kapalı yerlerde arama
yapabilmek için o yer ihtiyar heyetinden veya komşulardan iki kişi bulundurulur.
(5) Askeri mahallerde yapılacak arama, (...) (*) Cumhuriyet savcısının istem ve katılımıyla
askeri makamlar tarafından yerine getirilir.
Aramada hazır bulunabilecekler
CMK md. 120: (1) Aranacak yerlerin sahibi veya eşyanın zilyedi aramada hazır bulunabilir; kendisi bulunmazsa temsilcisi veya ayırt etme gücüne sahip hısımlarından biri veya
kendisiyle birlikte oturmakta olan bir kişi veya komşusu hazır bulundurulur.
(2) 117’nci maddenin birinci fıkrasında gösterilen hallerde zilyet ve bulunmazsa yerine
çağrılacak kişiye, aramaya başlamadan önce aramanın amacı hakkında bilgi verilir.
(3) Kişinin avukatının aramada hazır bulunmasına engel olunamaz.
Önleme Araması
Milli güvenlik ve kamu düzeninin, genel sağlık ve genel ahlakın veya başkalarının hak ve
hürriyetlerinin korunması; suç işlenmesinin önlenmesi; taşınması veya bulundurulması
yasak olan her türlü silah, patlayıcı madde veya eşyanın tespiti amacıyla hakim kararı
veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde mülki amirin yazılı emriyle ikinci fıkrada
belirtilen yerlerde, kişilerin üstlerinde, aracında, özel kağıtlarında ve eşyasında yapılan
arama işlemidir.” Adli ve Önleme Aramaları Yönetmeliği md. 19 )
Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu
Önleme Araması
MADDE 9- (Değişik: 5681 - 2.6.2007 / md.3) Polis, tehlikenin veya suç işlenmesinin önlen-
70