Engelli Bireyler İçin İnsan Hakları ve Eşitlik
Hicran Atanır
Giriş
Engelli bireylerin hak ve özgürlükleri, toplumsal yargıların ve ön kabullerin dönüşümüne bağlı olarak üzerinde konuşma, gelişme ve hukuki
güvence altına alınma alanı bulmuştur. Ne yazık ki bu dönüşümün zihniyetlerde gerçekleştirdiği uzun soluklu yolculuk sürerken nice engelli
birey yaşamı toplumdan dışlanarak ve türlü zorluklarla mücadele ederek deneyimlemiş ve bu dünyadan ayrılıp gitmiştir. Zorlu yaşam mücadelesini sürdüren ve öz belirlenim savaşı veren engelli bireyler için
önemli hukuki kazanımlardan söz edebildiğimiz bir çağda yaşıyoruz,
ancak kuşkusuz varmamız gereken noktadan oldukça uzağız. Bu uzaklığı bazı resmi istatistiklerle genel olarak ortaya koymak mümkündür.
Dünyada olduğu gibi Türkiye’de de engellilerin genel görünümüne
ilişkin veri derleme kriterleri farklılık göstermektedir. Türkiye İstatistik Kurumu tarafından 2011 yılında gerçekleştirilen “Türkiye Nüfus ve
Konut Araştırması” içinde, Washington Grubu kriterleri dikkate alınarak oluşturulan engellilik modülüne yer verilmiştir. Araştırmaya göre,
2011 yılının nüfus projeksiyonu dikkate alındığında, süreğen hastalıklar
hariç olmak üzere nüfusun %6,9’u en az bir engeli olduğunu ifade ederken, %3,3’ü yürümede veya merdiven çıkmada/inmede, %1,4’ü görmede,
65