BİR İNSAN HAKLARI KORUMA MEKANİZMASI OLARAK ULUSAL EŞİTLİK KURUMLARI: KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU VE TÜRKİYE İNSAN HAKLARI VE EŞİTLİK KURUMU ÖRNEĞİ 6. Kurum az sayıda, STÖ’ler ve diğer ilgili kişilerin katılımı bakımından oldukça dar kapsamlı olan istişare toplantıları düzenlemiştir. 7. Kurumun bugüne kadar yaygın bir biçimde ayrımcılığa maruz bırakılan gruplarla herhangi bir şekilde iş birliğine gitmeme biçiminde zımni bir politikası olduğu görülmektedir. 8. Kurumun erişilebilirlik bakımından ve sunduğu hizmetlerin engelliler açısından uyumlaştırılması ile ilgili özel bir çalışması göze çarpmamaktadır. 9. Kurum kendisine başvuran kişilere mağduriyetlerinin giderilmesi için kullanabilecekleri idari ve hukuki süreçler konusunda yol gösterme ve başvurularını takip etmelerini sağlamak amacıyla yardımcı olma görevini yerine getirecek insan kaynağına sahip değildir. D- TİHEK’in Yargısal-Benzeri Yetkileri Mevzuat 1. Kuruma yapılacak başvuruların dava açma süresini durdurmasına ilişkin mevzuattaki hükümler, başvurucular bakımından uygulamada kafa karışıklığı yaratacak biçimde kaleme alınıştır ve başvurucuların bu konuda hukuki yardım almasını zorunlu kılmaktadır. 2. Kuruma yapılacak başvurularda uygulanan Kuruma başvurmadan önce hukuka aykırı olduğu iddia edilen uygulamanın düzeltilmesini ilgili taraftan talep etme yükümlülüğünün, ne zaman ve nasıl yerine getirileceği oldukça muğlaktır ve mağdurları Kuruma başvuru hakkını kullanmaktan caydıracak niteliktedir. 3. Kuruma yapılan başvurularda uygulanan usul kuralları basit olmak yerine oldukça ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiştir. 4. Kuruma başvuruda bulunmak için öngörülen mağdur olma şartı sadece mevcut mağduriyetleri kapsamaktadır ve olası mağduriyetleri içermemektedir. 5. STÖ’ler ve sendikalar, mağdurun izni ile mağdur yerine veya mağdurla birlikte başvuruda bulunamamaktadır. 6. Kurum tarafından öngörülebilecek tek yaptırım idari para cezasıdır ve bunun için öngörülen alt ve üst sınırlar yaptırımı etkisiz kılacak ölçüde yetersizdir. Para cezaları mağdurlara aktarılmamakta ve zararlarının giderilmesinde kullanılamamaktadır. 7. Kuruma yapılan başvurular sonucunda Kurulun mağdurların maddi ve/veya manevi zararlarını giderecek bir karar verme yetkisi bulunmamaktadır. Uygulama 1. Kurula yapılan başvuru sayısı oldukça düşüktür. Kurumun kamuoyunda bilinmediğini ve/veya etkisiz bir kurum olarak algılandığını göstermektedir. 2. Kurul tarafından başlatılan resen inceleme sayısı oldukça azdır. 3. Kurul, yapılan başvuruların önemli bir kısmını kabul edilemez bulmaktadır ve ayrımcılık yasağının ihlal edildiğine dair verilen karar sayısı oldukça düşüktür. 4. Kurumun Kurul kararlarının yayımlanmasına ilişkin politikası bilinmemektedir. 5. Kurula yapılan başvurular kamuoyuna açıklanmamaktadır ve STÖ’lerin başvurulara ilişkin görüş sunmalarına olanak tanınmamaktadır. Kurulun başvurularda veya resen yapılan incelemelerde STÖ’lerin görüşlerine başvurulmasına dair istikrarlı bir politikası bulunmamaktadır. 53