BAĞIMSIZ SEÇİM İZLEME PLATFORMU 30 MART 2014 MAHALLİ İDARELER İLE MAHALLE MUHTARLIKLARI VE İHTİYAR HEYETLERİ SEÇİMİ GÖZLEM RAPORU İtirazlar Hakkında Seçim sürecinin sorunlu yönlerinden biri de şikayet ve itirazlar ile bunlarla ilgili seçim idarelerin verdiği kararların açık ve erişilebilir olmaması sorunudur. 30 Mart seçimleri usulsüzlük iddiaları ve yapılan itirazların yaygın biçimde gündemde olmasıyla da farklı bir niteliğe sahip olmuştur. Belki de seçim tarihinde ilk defa seçmenler Yüksek Seçim Kurulu önünde günlerce beklemiş ve birkaç gün gösteri yürüyüşü yapılmasının ve gösterilere polis tarafından sert müdahalelerin ardından47 Kurulun bulunduğu cadde trafiğe kapatılmıştır. Seçmenlerin seçim idaresine ilişkin dile getirdikleri bu kaygının en önemli nedenlerinden biri seçim idarelerinin kararlarının erişilebilir, açık ve şeffaf olmaması ve bunun yarattığı güvensizlik olmuştur. Raporun başında da belirtildiği üzere, yapılan itirazlar ve bu itirazlar sonucunda alınan kararların örnekleri Bilgi Edinme Hakkı Kanunu uyarınca Yüksek Seçim Kurulu’ndan istenmişse de bu konuda YSK herhangi bir yanıt vermediği gibi, itiraz ettiği bilinen siyasi partilere yapılan başvurulara da bir cevap verilmemiştir. Bu nedenle itirazların daha çok hangi nedenlerle yapıldığı ve bu başvurulara karşılık verilen kararların sebep unsuru ve takdir yetkisinin nasıl kullanıldığına ilişkin derinlemesine bir hukuki analiz yapmak mümkün olmamıştır. YSK’nın kararlarlının yargısal denetime tabi olmaması nedeniyle açılan dava ve verilen kararlar üzerinden de analiz yapılması mümkün değildir. Bu nedenle, tamamen enformal bir bilgi olarak gazetelerde itirazlarla ilgili yapılan haberler taranmıştır. Ağrı ve Yalova seçimlerinin yenilenmesine karar verilmesi dışında haberlere yansıyanlar genellikle ret kararlarıdır. Haberlere en çok yansıyan illerden biri Ankara olmuştur. Sosyal medyada tutanakların da toplandığı ve itiraz süreci için itiraz eden partilerin çok sayıda gönüllüyle çalıştığı bu süreçte birleştirme tutanaklarındaki hataların yanı sıra Ankara’daki 124 bin oyun geçersiz sayılmasına da itiraz etmiş ve yeniden sayım talep edilmişse de bütün itirazlar reddedilmiştir.48 Yine seçime damgasını vuran ve seçim sonrası da ciddi gerginliklere sahne olan Ceylanpınar’da ise oy pusulaların yanmış olarak bulunduğu iddiaları nedeniyle itiraz yapılmıştır ve iki parti arasındaki oy farkının çok az olması bu hile iddialarının toplumsal anlamda ciddi gerginliğe dönüşmesine yol açmıştır.49 Tepkilere yoğun polis müdahalesi ve bir ay boyunca toplantı ve gösteri yürüyüşlerinin yasaklanması medyada “seçim Ohali” olarak nitelendirilmiştir.50 Oy kullanmayan seçmen sayısının çok düşük olması da dile getirilerek seçimin yenilenmesi talep edildiyse de bu itiraz YSK tarafından reddedilmiştir. Benzer şekilde Ş.Urfa Birecik’te de seçimle yapılan itirazlarla ilişkili olarak toplumsal gösteriler yapıldı. Bu ilçeye ilişkin yapılan itirazlar bakımından şu iddialara ye verilmişti: “yakılmış oylar, oy sayımı esnasında kesilen elektrikler, ..P’li müşahitlerin dövülerek dışarı çıkarılması, açık oy kullanmaya zorlama, kırsal kesimden gelen paket ..P oyları ile seçimlere şaibe gölgesi düşerken, Birecik ilçesinde de aradaki oy farkından fazla iptal edilen oylar seçime damgasını vurdu.”51 Seçimin yenilendiği ve iki partinin adayları arasındaki oy farkının çok az olduğu Ağrı’da ise sayım 14 defa yinelendi ve 5 Nisan’a kadar devam etti; 6 Nisan’da ise seçimin yenilenmesine karar verildi. Yapılan itirazların gerekçeleri arasında “1066, 1068, 1125, 1145, 1195 nolu sandıklarda tespit edilen hatalara ilişkin tutanaklar tutulurken 1125 no’lu sandığın oy torbasının yırtık olduğu”na yer verildi.52 Yine seçimin yenilenmesine karar verilen Yalova’da da iki aday arasında bir oy gibi bir fark bulunmasının ardından yeniden sayım sonucunda diğer adayın kazandığı açıklandı ve geçersiz oylara yapılan itirazlar değerlendirildi. YSK tarafından yedi kısıtlı seçmenin oy kullandığının tespit edilmesi üzerine seçimin yenilenmesine karar verildi.53 Bitlis’in Ahlat ilçesinde de dört kez sayım yapılmış ve itirazların kabul edilmesiyle belediye başkanlığı kazanan parti/aday değişmiş ve bu da toplumsal olaylara neden olmuştur.54 60