olmalıdır.
Farklı
bilgi
kaynakları
birleştirilerek
elde
edilen
sonuçlardan
birisi
kullanılarak
gerekirse
seviye
ayarlanabilir.
2.
Veri
ne
zaman
geçerli
ve
güvenilir
olur?
Kullanılan
veri
için
bir
diğer
temel
gereksinim
geçerli
ve
güvenilir
olmasıdır.
Verinin
güvenilirliği
nasıl
toplandığına
bağlıdır.
İkincil
veri
ile
ilgili
yaygın
bir
sorun
kullanılan
metodolojinin
her
zaman
şeffaf
olmamasıdır.
Ancak
pratikte
özellikle
yeni
kurulmuş
kıyaslama
sistemleri
için
ideal
kadar
güvenilir
veri
kullanmak
zorunda
değilsiniz.
3.3.
Kriterlere
gösterge
atamak
2.
Bölüm,
barışı
güçlendirme
sürecinin
izlemesi
için
görece
az
(4
ila
12)
kriter
belirlenmesini
tavsiye
etmişti.
Barışı
güçlendirme
gibi
genel
bir
hedefi
izlemek
için
bu
kadar
az
kriter
belirlemek
kriterlerin
görece
genel
bir
seviyede
belirleneceği
ve
her
bir
kriterin
ölçülebilir
alt
birimlere
bölünmesi
gerektiği
anlamına
gelir.29
Böylesi
ölçülebilir
birimler
gösterge
olarak
ifade
edilir
ve
tek
değişkenler
veya
iki
veya
daha
çok
ölçülebilir
değişken
içeren
denklemler
olarak
ifade
edilirler.
3.3.1.
Gösterge
türleri
Göstergeler
farklı
biçimlerde
sınıflandırılabilir.
Barışı
güçlendirme
kıyaslaması
için
göstergeleri
şu
ana
türlerde
kıyaslamak
faydalı
olabilir:
•
•
•
•
Nesnel/öznel
göstergeler
İndeks/vekil
göstergeler
Yavaş
değişen/hızlı
değişen
göstergeler
Çıktı/sonuç
ve
sistem
çapında
etki
göstergeleri
Nesnel
göstergeler
prensipte
farklı
gözlemciler
tarafından
aynı
değer
veya
özellikle
gözlenmiş
ve
kaydedilmiş
olması
gereken
bilgi
olarak
gözlem
verisi
ile
ölçülen
göstergelerdir.
Nesnel
göstergelerin
tipik
örnekleri
ölüm
oranı,
GDP,
yiyecek
üretimi
vb.
Öte
yandan
öznel
göstergeler
insanlara
belirli
olgular
üzerine
görüş
ve
algıları
sorularak
ölçülen
göstergelerdir.
İndeks
göstergeleri
kombinasyonların
belirli
bir
olgu
üzerine
gösterge
sağlayan
ama
tek
tek
her
bir
değişkenin
söz
konusu
olgunun
davranışına
uymak
zorunda
olmadığı
veya
tam
olarak
uymadığı
değişkenler
kümesi
anlamına
gelir.
Bir
indeks
göstergesi
belirli
bir
kritere
göre
toplanması
gereken
bir
değişkenler
kümesi
olabilir
(Bkz.
Bölüm
3.4);
örneğin,
toplumda
var
olan
küçük
silah
sayısının
hesabı
(ithal
edilen
silah
sayısı+o
ülkede
üretilen
silah
sayısı-‐ele
geçirilen
ve
yok
edilen
silah
sayısı-‐ihraç
edilen
silah
sayısı)
veya
bir
dizi
seçilmiş
değişkenden
tek
bir
ölçüm
üreten
diğer
denklemler.
Öte
yandan
bir
vekil
gösterge
söz
konusu
olgunun
davranışını
tam
olarak
yansıttığı
kabul
edilen
ve
bu
nedenle
olgunun
değişimini
ölçmek
için
tek
gösterge
olarak
kullanılabilecek
bir
değişkendir.
Kabul
edilen
yansıtma
teorik
olarak
doğrulanmış
korelasyonlara
(ör.
toplumdaki
küçük
silah
sayısı
ve
cinayet
sayısı)
veya
gözlemlenen
ama
tam
olarak
anlaşılamayan
veya
29
Bkz.
Tablo
3.1.