- 47 -
CDL-AD(2019)017rev
güvenliği zayıflatır ve uluslararası barış ve güvenliği tehlikeye atabilir. Bu tür ihlallerden
sorumlu bir devlet, ulusal güvenliği, herhangi bir türden siyasi muhalefeti bastırmak veya
halkına karşı baskıcı uygulamalar yapmak için bir gerekçe olarak ileri süremez.251
138. Kamu güvenliği. Toplantı katılımcılarının varlığı veya davranışları diğer katılımcılar,
kamu yetkilileri veya yoldan geçenler için önemli ve kaçınılmaz bir fiziksel yaralanma ya da
mülke zarar verme tehlikesi oluşturduğunda kamu güvenliği açısından endişeler ortaya
çıkabilir. Örnek olarak, hareketli araçların bir toplantının parçası olduğu ve bir toplantıdaki
kişiler için tehlike oluşturabileceği, toplantılar sırasında piroteknik malzemelerin kullanıldığı
veya potansiyel olarak tehlikeli ve güvenli tesislerin yanından geçilen ya da bu tesislere yakın
bir yerde tutulduğu durumları içerir.252 Bu gibi durumlarda, ek ihtiyati tedbirler genellikle
toplantıya yönelik daha kapsamlı kısıtlamaların yerine tercih edilmelidir. Organizatörler ve
görevliler yardım sunabilecekse de devletler, kamu güvenliği ve emniyetinin korunması için
birincil sorumluluğu ellerinde bulundururlar. Yeterli kaynaklara sahip kolluk düzenlemeleri
sağlama ve gerektiğinde müdahale etme yönünde pozitif yükümlülükleri vardır. Bu görev, bir
toplantının organizatörlerine veya görevlilerine atanmamalı veya devredilmemelidir. Genel
olarak, kamu yetkilileri, toplantılar sırasında (hem bir toplantıya katılan kişilerin hem de halkın
genelinin) yakındaki acil sağlık kuruluşlarına uygun erişimini sağlamalıdır.
Chicago Kanunu - Sokaklar, Kamu Yolları, Parklar, Havalimanları ve Limanlar - Kamu
Yollarının ve Kamusal Alanların Kullanımı - Gereklilikler ve Kısıtlamalar - Kamusal
Toplantılar, paragraf 10-8-334,
"Eğer halka açık bir toplantının gerçekleştirilmesi sırasında herhangi bir zamanda, söz konusu
toplantı, etkinliğin düzenlendiği alanın yakın çevresinde yaya trafiğini, binalara güvenli giriş veya
çıkışları ya da acil müdahale ekiplerinin girişini önemli ölçüde engellerse, halkın sağlığını ve
güvenliğini korumak amacıyla emniyet müdürlüğü personeli, yaya trafiğini, çevredeki binalara giriş
veya çıkışı ve acil müdahale ekiplerinin erişimini sağlamak amacıyla kaldırımda bir yaya yolu
açmaya yetkilidir. Yaya yolunun makul genişlik ve büyüklükte olması, kaldırımın geriye kalan
kısmının toplantıya katılanlar tarafından kullanılmasına izin vermesi şarttır. Kaldırımın söz konusu
kısmı yaya yolu olarak belirlendikten ve bu husus katılımcılara bildirildikten sonra, katılımcılar yaya
yolunda yaya trafiğini, çevredeki binalara giriş veya çıkışları ya da acil müdahale ekiplerinin
erişimini engellemeyecektir."
139. Kamu düzeninin (ordre public) korunması. "Kamu düzeni/ordre public" terimi
oldukça muğlaktır ve çeşitli şekillerde yorumlanmıştır, ancak genel olarak "toplumsal olayların
veya suçun önlenmesi" teriminden daha geniş kapsamlı olduğu anlaşılmaktadır.253 Bununla
birlikte, halkın içerisinde yer aldığı varsayımsal bir toplumsal olay riskinin veya saldırgan bir
izleyici kitlesinin varlığının, barışçıl bir toplantıyı yasaklamak için tek başına meşru gerekçeler
olmadığı konusunda geniş bir fikir birliği bulunmaktadır.254
Birleşmiş Milletler, Ekonomik ve Sosyal Konsey, Medeni ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi'ndeki Sınırlama ve Derogasyon
Hükümlerine İlişkin Siracusa İlkeleri, BM Dok. E/CN.4/1985/4, Ek (1985). Ayrıca bkz. AGİT taahhütlerinde, örneğin, Paris Şartı'nda
(1990) belirtildiği üzere insan hakları ve güvenlik arasındaki bağlantı (giriş), “[i]nsan hakları ve temel özgürlüklerin tüm insanların
doğuştan hakkı olduğunu, vazgeçilemez olduğunu ve kanunla teminat altına alındığını kaydeder. Bunların korunmaları ve
geliştirilmeleri, hükümetin birinci sorumluluğudur. Bunlara saygı gösterilmesi, aşırı güçlü bir Devlete karşı temel bir güvencedir.
Bunların gözetilmesi ve tam olarak uygulanması, özgürlük, adalet ve barışın temelidir."
251
AGİT/DKİHB ve Venedik Komisyonu, Belarus Cumhuriyeti Kitlesel Olaylar Yasasına İlişkin Ortak Görüş, 20 Mart 2012, paragraf
933: "Bir toplantı yeri üzerindeki tek meşru kısıtlama, cana veya güvenliğe yönelik tehdit oluşturan tehlikeli tesislerin yakınında,
ancak yalnızca genel olarak halkın bu tesislere erişemediği durumlarda olabilir."
253 AİHS'nin İngilizce ve Fransızca metinlerinin (ve 'kargaşanın önlenmesi', 'kamu düzeninin korunması', 'la défense de l'ordre' ve
'ordre public' terimlerinin) karşılaştırması için bkz. Perinçek / İsviçre, Başvuru No. 27510/08, 15 Ekim 2015, paragraf 146-151.
Örneğin, Alman Federal Anayasa Mahkemesinin (1985) (1 BvR 233, 341/81) Brokdorf kararında, 'kamu düzeni', yazılı olmayan
kuralların tamamını içerecek şekilde anlaşılmıştır. Bu kurallara uyum, o dönemde hakim olan sosyal ve etik görüşlere göre belirli bir
alanda düzenli ve ortak bir insan varlığı için vazgeçilmez bir ön koşul olarak kabul edilir. Ayrıca bkz. Kunz / New York Eyaleti Halkı,
340 US 290 (1951).
252
Bkz. Alekseyev / Rusya (2010), a.g.e., not 250, paragraf 77; bu kararda Mahkeme, "bir gösteri sırasında karşıt gruplar arasında
gerilim ortaya çıkması ve hararetli sözlü paylaşımlarda bulunulmasına ilişkin her olasılık o gösterinin yasaklanmasını gerektirseydi
toplum, çoğunluk görüşünün duyarlılığını ihlal eden herhangi bir sorunla ilgili farklı görüşleri duyma fırsatından mahrum kalırdı"
şeklindeki görüşünü yinelemiştir (Ayrıca bkz. Stankov ve Birleşik Makedonya Örgütü Ilinden, a.g.e., not 16). Ayrıntı için bkz. BM İnsan
254