COVID-19 KILAVUZU1
EVSİZ YAŞAYAN KİŞİLERİN KORUNMASI
(Gayriresmi Çeviri)
Leilani Farha
Barınma Hakkı Özel Raportörü
2 Nisan 2020
Barınma, koronavirüse karşı savunmanın ön cephesi haline gelmiş durumdadır. Barınmanın
bu derece bir ölüm-kalım meselesi olduğu daha önce nadiren görülmüştür.
Dünyanın her tarafında hükümetler salgın eğrisini düzleştirmek ve koronavirüs enfeksiyon
oranlarını azaltmak için “evde kal”, “kendini izole et”, “fiziksel mesafe” ve “ellerini yıka”
politikalarını uygulamaya başlamıştır. Tüm bu politikalar herkesin yeterli temizlik altyapısına
sahip bir evi olduğu varsayımına dayanmaktadır. Ancak dünyada evsiz yaşayan yaklaşık 800
milyon insan için bu varsayımı yapmak mümkün değildir. Üstelik, tıbben yüksek risk altında
olan bu nüfus yeni virüs de dahil olmak üzere yüksek oranlı solunum yolu rahatsızlıkları ve
orantısız sağlık sorunları ile karşı karşıyadır.
Bu salgın karşısında yeterli barınma imkanına erişim eksikliği, evsiz yaşayan kişiler için
potansiyel bir ölüm tehdidi anlamına gelmektedir ve nüfusun daha geniş kesimini de sürekli
bir risk altında bırakmaktadır. Covid-19 (Kovid-19), toplum sağlığımızın bireyler olarak
“evde kalma” becerimize değil aynı zamanda başkalarının da aynısını yapma gücüne bağlı
olduğunu açığa çıkararak bireycilik mitinin açmazlarını ifşa etmiştir.
Evsizlik; kriz durumları da dahil, milliyet ya da yasal statü fark etmeksizin temel bir insan
hakları ihlalidir. Barınma hakkı ile beraber sağlık ve beslenme haklarının teşkil ettiği temel
korumalar insanlık onuru ve yaşam hakkı bakımından acil durumlarda dahi askıya
alınamayacak kadar esastır.
Bu bağlamda devletler evsiz insanların virüse karşı eşit düzeyde korunmasını ve daha geniş
nüfusun muhafaza edilmesini sağlamak için evsiz insanların barınma ihtiyaçlarını acil ve
öncelikli biçimde ele almalıdır. Salgınla mücadelede gösterilecek çabaların etkili olması adına
ulusal hükümetler ve yerel idari birimler arasında gerekli kaynak ve kapasitenin sağlanmasına
yönelik işbirliği gerekmektedir.
1
Bu kılavuz Asya, Afrika, Avrupa, Kuzey Amerika ve Güney Amerika’daki hak savunucuları ile istişare halinde
geliştirilmiştir. Kılavuz; ilave uzman tavsiyeleri, olumlu örnekler ve/veya öğrenilen dersler aracılığıyla
güncellenebilir.
Web adresi:www.esithaklar.org
e-posta: esithaklar@gmail.com
Adres: Gümüşsuyu mah. Ağa Çırağı sokak Pamir Apt no 7/1, Beyoğlu/ İSTANBUL