4.3.5.Çalışma
Hakkı
Çalışma
hakkına
ilişkin
en
kapsamlı
düzenleme
ESKHS’de
mevcuttur.
CEDAW’da
çalışama
hakkı
bakımından
kadınlara
yönelik
ayrımcılığı
BMEHS
ise
engellilerin
istihdama
katılımda
ayrımcılığa
uğramalarını,
ÇHS
ise
çocukların
çalıştırılmasını
önleyici
hükümler
mevcuttur.
Anayasa’nın
“Çalışma
Hakkı
ve
Ödevi”
başlığı
taşıyan
49.
maddesi
çalışmayı
herkesin
sahip
olduğu
bir
hak
ve
ödev
olarak
tanımlamaktadır.
Madde
devleti
“...
çalışanların
hayat
seviyesini
yükseltmek,
çalışma
hayatını
geliştirmek
için
çalışanları
ve
işsizleri
korumak,
çalışmayı
desteklemek,
işsizliği
önlemeye
elverişli
ekonomik
bir
ortam
yaratmak
ve
çalışma
barışını
sağlamak
için
gerekli
tedbirleri...”
almakla
yükümlü
kılar.
Uluslararası
sözleşmelerle
tüm
bireylere
tanınan
ekonomik
ve
sosyal
haklar
mülteci
ve
sığınmacılar
için
de
tanınmaktadır.
Bu
durumda
her
yetişkin
mültecinin
çalışma
hakkına
sahip
olması
gerekmektedir
ve
BM
sözleşmelerinde
ön
görülen
standartlara
göre
bu
hak,
asgari
ölçüde
o
ülkede
yasal
olarak
ikamet
eden
diğer
yabancılara
sağlanan
haklara
denk
olmalıdır.
Türkiye’de
mülteci
ve
sığınmacıların
çalışma
izni
4817
sayılı
“Yabancıların
Çalışma
İzinleri
Hakkında
Kanun”a
tabidir.
Sığınmacıların
çalışma
izniyle
ilgili
gerekli
düzenlemelerin
yapıldığı
ise
Aile
ve
Sosyal
Politikalar
Bakanı,
Fatma
Şahin
tarafından,
31
Ocak
2013
tarihinde
yaptığı
basın
açıklamasında
şu
şekilde
ifade
edilmiştir:
“Çalışma
Bakanlığımız
da
çalışma
izniyle
ilgili
çalışmayı
tamamlamak
üzere.
Çünkü
gelen
kardeşlerimiz
doğal
olarak
kampın
dışında
olanlar
gelmek,
çalışmak
ve
hayatlarını
burada
idame
ettirmek
için
de
ekonomik
olarak
da
sistemin
içerisinde
olmak
istiyorlar.
İşverenlerimiz
de
gelen
arkadaşı
veriminden
çalışmasından
çok
memnunlar.
Bu
yüzden
biz
çalışma
iznini
de
hızlı
bir
şekilde
tamamlayarak
burada
organize
sanayinin
içerisinde
çalışmalarını,
yasal
mevzuat
altyapısını
da
oluşturuyoruz.
İçişleri
Bakanlığı
boyutuyla
sorun
çözüldü.
Çalışma
Bakanlığı
boyutuyla
da
bu
hafta
içinde
tamamlanacak.”25
Çalışma
izinleri
ile
ilgili
bahsi
geçen
düzenleme,
raporun
yayınlandığı
tarihte
henüz
yürürlüğe
girmemiştir.
4.3.6.Çocuklarla
İlişkin
Düzenlemeler
Çocukluk
dönemindeki
insanlar
açısından;
yetki
alanı
içinde
bulunulan
ülke
açısından
ÇHS
ve
diğer
tüm
yürürlükteki
uluslararası
sözleşme
hükümleri
uygulama
yeri
bulur.
Temel
insani
hizmetler
yanında,
ailesi
ile
birlikte
kalma,
eğitim
hakkı,
şiddet
ve
istismardan
korunma
hakkı
başta
olmak
üzere
tüm
haklardan
yararlanır.
ÇHS
çocukların
sağlık,
barınma
ve
eğitim
gibi
temel
insan
25
http://www.haber7.com/dis-‐politika/haber/984142-‐suriyeli-‐siginmacilarla-‐ilgili-‐cifte-‐mujde
16