Giriş
Adli İstatistikler
Gösterileri düzenleyenler ve katılan2911 SAYILI KANUN ŞÜPHELİ SAYISININ TÜM ŞÜPHELİLER İÇİNDEKİ ORANI
lar hakkında sıklıkla yasal işlem yapılması olağanlaşmış bir uygulama
olarak karşımıza çıkmaktadır. Adalet
Bakanlığı verilerine göre TGYK şüpheli sayısının ceza hükmü taşıyan
özel kanunlar şüpheli toplamı içindeki oranındaki son 5 yıldaki artış dikkat çekicidir. 2011 yılında %2,6 olan
toplam şüpheliler içindeki oran 20132015 yılları arasında %6’nın üzerine
çıkmıştır. Adalet Bakanlığı’nın Cumhuriyet Başsavcılıklarında ceza hükmü taşıyan özel kanunlar uyarınca sonuçlanan soruşturmalardaki şüpheliler hakkında
verilen kararlara ilişkin verilerine göre son beş yılda toplam 116.804 kişi hakkında 2911
sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşü Kanunu’na muhalefetten yasal işlem yapılmıştır.
Hakkında yasal işlem başlatılan 34.497 kişi (yaklaşık %30) hakkında kovuşturmaya yer
olmadığı kararı verilmiştir. Verilere göre 2011 yılında şüphelilerin %28,2’si, 2012 yılında
%32’si, 2013 yılında ise %28,9’u, 2014 yılında %34,3’ü 2015 yılında ise %25,4’ü hakkında
kovuşturmaya yer olmadığına kararı verilmiştir. Tablodaki dikkat çekici veri ise 2015
yılında savcılıklarca verilen “soruşturmaya gerek olmadığı” kararları oranında azalma ve
“kamu davası açılması” kararları oranındaki artıştır.
*Bu tablo Adalet
Bakanlığı yıllık
istatistiklerinden
hazırlanmıştır.
CUMHURİYET BAŞSAVCILIKLARINDA 2911 SAYILI KANUN SORUŞTURMALARDAKİ
ŞÜPHELİLER HAKKINDA VERİLEN KARARLARIN DAĞILIMI *
KARAR TÜRÜ
YILLAR
KANUN NO
KOVUŞTURMAYA
YER OLMADIĞI
KARARI VERİLEN
2011
2911
4.599
28,2
2012
2911
5.487
2013
2911
2014
2015
KAMU
DAVASI
AÇILAN
ORAN %
DİĞER
KARARLAR
ORAN %
TOPLAM
9.717
59,7
1.967
12,1
16.283
32,0
9.196
53,7
2.454
14,3
17.137
7.492
28,9
15.896
61,2
2.577
9,9
25.965
2911
8.971
34,3
13.370
51,1
3.810
14,6
26.151
2911
7.948
25,4
19.274
61,6
4.046
12,9
31.268
TOPLAM
ORAN %
34.497
67.453
14.854
Mahkemelerce,
son beş yılda
TGYK’ya muhalefet
gerekçesiyle
hakkında dava
açılan 82.924 kişiden
27.278’i beaat,
7.408 kişi hakkında
ise mahkumiyet
kararı verilmiştir.
Haklarında beraat
kararı verilenlerin
ortalama oranı
yaklaşık %33’tür.
116.804
Mahkemelerce 2911 Sayılı Kanun Uyarınca Verilen Karar Dağılımları TÜRKİYE (2011-2015)
Yıllar
Mahkumiyet
2011
2012
2013
2014
2015
Toplam
7.408
Oran%
Beraat
Oran%
Yetkisizlik, Görevsizlik
Birleştirme ve Başka
Birime Aktarma
Oran%
Hükmün
Açıklanmasının Geri
Bırakılması
Oran%
Hüküm
Verilmesine
Yer Olmadığı
Oran%
Diğer
Oran%
Toplam
1.703
18,8
3.459
38,2
0
0
0
0
0
3.892
43
9.054
1.879
13,2
5.067
35,6
2.028
14,3
2.797
19,7
53
0,4
2.397
16,9
14.221
1.684
664
1.478
7,2
3,1
10,1
3.965
8.478
6.309
17
39
43,2
3.097
7.542
2.442
13,3
34,7
16,7
2.392
1.174
1.725
10,3
5,4
11,8
74
13
26
0,3
0,1
0,2
12.083
3.879
2.624
51,9
17,8
18
23.295
21.750
14.604
27.278
15.109
8.088
166
24.875
82.924
Tablo Adalet Bakanlığı istatistiklerinden hazırlanmıştır.
11