seçmenlerin yürüyebileceği 5 kilometreyi esas aldık.” açıklaması yapmıştır. Fakat resmî açıklamanın aksine sandıkların 5 kilometreden daha uzak mesafedeki yerleşim yerlerine taşındığına ilişkin örnekler medyaya yansımıştır. Örneğin; Hakkâri ili Ogul Köyünde sandıkların 30 kilometre uzaklıktaki başka bir yerleşim yerine taşındığına ilişkin haberler yayınlanmıştır. Seçim Mevzuatı gereğince seçmen kütükleri adres kayıt sistemi üzerinden oluşturulmaktadır. Evsiz (sokakta ya da çadırlarda) yaşayan kişiler seçmen kütüklerine kayıt olamamakta ve oy kullanamamaktadır. Bu kural aynı zamanda şiddetten korunmak için sığınma evlerinde yaşayan kadınların da oy kullanmalarını engellemektedir. Türkiye’de sokakta yaşayan kişilerin sayısı, cinsiyet ve yaş dağılımları ya da sokakta yaşamak zorunda kalanlar arasında engelli kişilerin olup olmadığına ilişkin herhangi bir istatistik bulunmamaktadır. Bu konudaki yetkili kamu otoritesi Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’dır. Yine şiddete uğradığı için sığınma evlerinde bulunan engelli kadınlar arasında kaçının seçmen olduğuna ilişkin kamuoyuna açık bilgi bulunmamaktadır. Bu nedenle adrese dayalı kayıt sisteminin kaç engelli yurttaşın seçme hakkının ihlal edilmesine yol açtığını söylemek mümkün olmamaktadır. ESHİD, evsizlere BM Medeni Siyasi Haklar Sözleşmesi’nin 25. maddesi gereğince oy hakkı tanınması için son 3 seçim öncesi dönemde YSK’ya başvuruda bulunmuş, ancak bu başvurular ulusal kanunlar gerekçe gösterilerek reddedilmiştir. Resmi seçim materyali (bilgi materyali, oy pusulası, sandık merkezlerinde oryantasyon materyali) hala engellilerin, okuma yazma bilmeyenlerin veya Türkçe konuşamayanların ihtiyaçlarına cevap verememektedir. ESHİD, 7 Haziran 2015 Seçimleri öncesinde YSK’ya yayınlanan seçim eğitimi videolarının birçok dilde ve özellikle de Kürtçe olarak sunulması talebiyle başvuruda bulunmuştur. YSK başvuruyu reddetmesine rağmen, sonrasında sandık merkezlerinde tercümanların bulunmasına izin verdi.13 Bu karar sadece anadili Türkçe olmayanlar için değil, okuma yazma bilmeyen insanlar veya işitme engelliler için de önemlidir. Ancak, işaret dili tercümanı ve başka dillerde tercüman istihdamı gerçekleştirilmemiştir.14 YSK bu kararı ne internet sitesinde yayınlamış ne de oy verme merkezlerindeki temsilcilere alınacak önlemleri bildirmiştir. Engelli seçmenlerin seçimlere katılım oranları ilgili YSK tarafından herhangi bir istatistik açıklanmamaktadır. Ancak Taraf Devletin Komite sorularına verdiği cevaplarda yer alan katılım oranları, son üç genel seçimde genel katılım oranının yaklaşık 10 puan altında olunduğunu göstermektedir. 13 14 Yüksek Seçim Kurulu, 27.05.2015, karar no.1040. IHOP, age., and ESHİD, 2016, age., s. 16. 20