18 Sivil Toplum Örgütleri İçin Engelli Hakları İzleme Rehberi Bu sözleşme, medeni, kültürel, ekonomik, siyasi ve sosyal her türlü hakkı kapsamaktadır. Bu sözleşme, engelli kadın ve kız çocukları dahil, bütün kadınlar ve kız çocukları için geçerlidir. • Çocuk Hakları Sözleşmesi (1990) (CRC) Bu sözleşme her türlü hakkı kapsamaktadır – medeni, siyasi, kültürel, ekonomik ve sosyal. Bu sözleşme engelli kız ve erkek çocukları dahil, bütün kız ve erkek çocukları için geçerlidir. • Irka Dayalı Her Türlü Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılmasına Dair Uluslararası Sözleşme (1969) (CERD) Bu sözleşme belli bir ırk grubuna veya azınlığa mensup olduğu için ayrımcılığa maruz kalan engelli kişiler için geçerlidir. Bu sözleşme engelli azınlıklar ve belli bir ırka dayalı engelli gruplar dahil azınlık veya ırka dayalı grupların bütün üyeleri için geçerlidir. • Tüm Göçmen İşçilerin ve Aile Fertlerinin Haklarının Korunmasına İlişkin Uluslararası Sözleşme (2003) Bu sözleşme göçmen işçi olan veya göçmen işçi ailesinin bir ferdi olan engelli kişilerin karşılaştığı hak ihlalleri ile ilgilidir. Bu sözleşme, engelli göçmen işçiler ve aileleri dahil, bütün göçmen aileler ve aileleri için geçerlidir. Türkiye, yukarıda adı geçen bütün sözleşmeleri onayladığından, yasal olarak bu sözleşmelerin hükümlerine uygun hareket etmekle yükümlüdür. (e) Genel İnsan Hakları İlkeleri: ‘Sağlık hakkı’ gibi bir takım özel hakları güvence altına almanın yanı sıra, Engelli Hakları Sözleşmesi ve diğer insan hakları sözleşmeleri pek çok hak alanında geçerli genel ilkeler içerir. Bu genel ilkeler sözleşmelerdeki her bir hakkın nasıl anlaşılması ve güvence altına alınması gerektiğine dair yol gösterici niteliktedir. Engelli Hakları Sözleşmesinde ve diğer BM insan hakları sözleşmelerinde engelli kişiler açısından önemli olan genel insan hakları ilkeleri şöyledir: İnsan Onuru İnsan onuru her insana içkin olan değerle ilgilidir. İnsan hakları bütün insanların öz saygılarının korunması ve geliştirilmesi ile ilgilidir. Herkes yaşadığı toplumda ve gündelik faaliyetlerinde kendisine saygı duyulduğunu hissedebilmelidir. Özerklik Özerklik her insanın bağımsız olarak veya destek almak suretiyle kendi seçimlerini kendisinin yapabilmesidir. Özerklik, bir kişinin kendisini etkileyen her türlü kararın merkezinde yer alması anlamına gelir. Katılım, Dahil Olma ve Erişilebilirlik Dahil olma her insanın tam ve etkili bir şekilde katılım göstermesi anlamına gelir. Toplumun erişilebilir olacak şekilde düzenlenmesini, fiziksel ve sosyal engellerin olmamasını sağlamayı gerektirir.