SEÇMELİ DİN DERSLERİ VE KİTAPL ARI HAKKINDA iNSAN HAKL ARI TEMELLi BiR DEĞERLENDiRME
mektupları göndermişti. Bizans İmparatoru Herakliyus, İslam hakkında bilgi istemiş.”
Yapılan açıklamalar din ve özgürlükler çerçevesinde, farklı dinlerin birbirleriyle
olan ilişkilerinin belirlenmesi yönünde önemlidir. Ancak bu cümlelerden sonra aynı
bölümde Yahudiler ve Hıristiyanlarla yapılan savaşlara da değinildiğini belirtmek gerekmektedir.
Ünitede ayrıca Veda Hutbesi’nden de bahsedilmiş, Hz. Muhammed’in temel insan
haklarına vurgu yaptığı belirtilmiştir. Bu önemli bir vurgu olmakla birlikte hangi konulara değindiği tam olarak açıklanmamıştır. Konunun örneklerle aҫıklanması gerekmektedir.
“Peygamberimiz ve Sosyal Hayat” adlı ünitede de adaletin İslam için ne kadar
önemli olduğu vurgulanmıştır. Hz. Muhammed’in özellikle hayvanlara kötü davranılmasını yasakladığından, bu şekilde davranan kişileri de gördüğünde uyarmaktan çekinmediğinden ve canlı hayvanları hedef yaparak atış talimi yapılmasını yasakladığından
bahsedilmektedir. Ayrıca ağaçların korunması konusunda yöneticilerin düzenlemeler
yapmasını istemiştir. Bu da hayvan ve çevre haklarına saygı ilkesiyle uyumludur.
Ortaöğretim seviyesindeki 9. sınıf dersi için okutulan kitap dört üniteden oluşmaktadır. Bunlar ortaokul seviyesindeki kitapların ünite başlıklarıyla benzerlikler taşımakla
birlikte, bu kitapta konu başlıkları daha detaylı olarak incelenmiştir. Örneğin Risalet öncesi Arap Yarımadası diğer kitaplarda birkaç sayfayla açıklanmışken bu kitapta yaklaşık
22 sayfada anlatılmıştır.
Kitabın “Risalet Öncesi Dünyanın Dini Durumu” başlıklı birinci ünitesinde “İslam’dan önce yeryüzünde farklı milletler, devletler, medeniyetler ve bunların mensup
olduğu birçok din ve inanış vardı. Yahudilik ve Hıristiyanlık dinlerinin yanında, Haniflik, Budizm, Hinduizm, Konfüçyanizm, Taozim, Göktanrıcılık, Putperestlik ve Mecûsîlik inançları vardı” denmekte ve şöyle devam edilmektedir: “Peygamberimizden (s.a.v.)
önce dünyada genel bir ahlaki yozlaşma hâkimdi. Arap Yarımadası’ndaki kabileler de
sürekli savaş hâlindeydiler. İnsanlar iyilik ve fazilet değerlerini önemsemez hâle gelmişlerdi. Sevgi ve merhameti yaymak için gönderilen dinler, mensupları elinde zulüm
aracı hâline dönüşmüştü. Her yerde fitne ve fesat kol geziyordu. İnsanlığın muhtaç olduğu emniyet, güven, huzur, adalet, merhamet ve iyilik yok olmuş, yeryüzünü kötülük
kaplamıştı.” Bu iki paragraf birlikte okunduğunda İslam dışında bütün dinlerin ahlaki
yozlaşmaya yol açtığı sonucu çıkmaktadır ki, bu doktriner bir bakış açısıdır. Nitekim
bu bölümde Çin, Hindistan, Orta Asya, Mısır, İran, Habeşistan ve Bizans İmparatorluğu’ndan örnekler verilerek bu coğrafyadaki dinler ile bu devletlerin çöküşü arasında bir
bağlantı kurulmaya çalışılmıştır.
“Peygamberimizin Mekke Yılları” adlı ünitede Hz. Muhammed’in İslam’a davete
başladığı andan itibaren bu davetini toplumun her kesiminden insanlara yönelttiği, kadın- erkek, zengin-fakir, yaşlı-genç, hür-köle ayrımı yapmadığı belirtilmektedir. Bu
durum ayrımcılık yasağı ve eşitlik ilkeleriyle uyumludur.
229
230
231
232
233
234
235
236
229
230
231
232
233
234
235
236
64
A.g.k., ss. 34-35.
A.g.k., s. 39.
A.g.k., ss. 64-66.
A.g.k., s. 81.
A.g.k., ss. 82-83.
Fatma Somuncuoğlu Erkan, “Ortaokul ve İmam Hatip Ortaokul-Peygamberimizin Hayatı 9 Ders Kitabı”, Dortel, Ankara, 2018, s. 17.
A.g.k., s. 18.
A.g.k., s. 68.