II. Genel Olarak Seçim Süreçlerine
İlişkin Uluslararası İnsan Hakları
Standartları
A. Seçimler ve Siyasi Katılım ile İlgili Temel Norm ve Standartlar
16. Seçimler ve siyasi katılım ile ilgili temel evrensel norm ve standartlar9 şöyledir:
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi
Madde 21
1. Herkes, doğrudan ya da özgürce seçilmiş temsilcileri aracılığıyla ülkesinin yönetimine katılma hakkına sahiptir.
2. Herkesin ülkesinin kamu hizmetlerine eşitlikle girme hakkına sahiptir.
3. Halkın iradesi kamu otoritesinin temelidir. Bu irade, gizli veya serbestliği sağlayacak benzeri bir yöntemle genel ve eşit oy ilkesine uyularak yapılacak olan dönemsel ve dürüst seçimlerle belirlenir.
Kişisel ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi
Madde 25
Her vatandaş bu Sözleşmenin ikinci maddesinde bahsi geçen ayrımlara ve makul
olmayan sınırlamalara tabi tutulmaksızın şu haklara ve imkanlara sahiptir:
a. Doğrudan ya da serbestçe seçilmiş temsilcileri aracılığıyla kamu hizmetlerine
katılma;
b. Seçmenlerin iradelerini serbestçe ifade etmelerini güvence altına alan, gizli olarak oy verildiği, genel ve eşit oya dayanan ve belirli aralıklarla yapılan dürüst seçimlerde oy kullanma ve seçilme;
c. Genel eşitlik ilkesine uygun olarak ülkesindeki kamu hizmetlerine girme
9. İlgili bölgesel standartlar için bkz. Ek 2
8