FARKLI ENGELLILIKLER VE ÇOKLU AYRIMCILIK RISKI ALTINDAKI GRUPLARIN ADALETE ERIŞIMI
sahiplerinin anlamlı bir katılım sağlayıp sağlamadığını değerlendirir. Bu
bağlamda, bireyin kendisini neyin etkileyebileceğine ilişkin kararlar almak için tam olarak bilgilendirilmesi ve yetkilendirilmesi gerekir. Adalete
erişimi sıklıkla ceza sisteminin suça ve faile verdiği cevap olarak kavramsallaştırıyoruz. Ancak katılımcılar (bu ve başka çalışmalarda) adaleti fiziksel ve zihinsel iyileşme yolunda kaliteli ve erişilebilir sağlık hizmetleri ile
şiddet içermeyen bir hayat sürme olarak tanımlamıştır.41 Ek olarak, bu tür
alternatif “adalet” biçimlerinin, örneğin savunuculuk çalışmalarına katılarak, hukuk sistemine resmi katılımla eşlik etmesi gerekir.
Son olarak, Bahdi’nin üç bileşenli yaklaşımı “adalet sorunlarına
ve marjinal gruplar için tartışmalara geniş kapsamlı erişimin görülmesi için yararlı bir mercek” sağlarken, Flynn, engellilik hakları alanında vatandaşlık ve katılım kavramlarının kilit olduğunu ve bu nedenle
dördüncü bir bileşene ihtiyaç olduğunu belirtir.42 Bu husus daha geniş
“adalet ve engellilik” bağlamında anahtardır ve genellikle engellilerin
tanık, hakim, jüri üyesi, avukat ve adliye memuru olarak sisteme dahil edilmesini ifade eder.43 Bu unsur, hukuki sisteme katılma fırsatının
ve yasa yapma sürecinin nüfusun bir alt kümesiyle sınırlı kalmamasını
ve belirli grupların iktidardan dışlanmamasını sağlamanın sosyal değeri
nedeniyle özellikle önemlidir.44 Bu elbette marjinalleşmiş grupların yasal
sistemin çeşitli kollarında yetersiz temsil edilmesi, bu grupların karşılaştığı risklerin ve engellerin anlaşılmamasına katkıda bulunması nedeniyle büyük bir önem taşımaktadır. Çoğu zaman, yasayı tanımlamak ve
uygulamakla yükümlü görevliler, bu politikaların aile içi şiddetle ilgisini
kuramamakta ve engelliliğin gerçekliğini kabul edememektedir.
Çerçeveyi Eldeki İçeriğe Uygulamak
Bahdi, Flynn ve Lawson’ın yazıları “adalete erişimi” incelemek için genel çerçeveler sunar. Bahdi’nin yaklaşımı Ortadoğu ve Kuzey Afrika böl41 Uluslararası Adalet Divanı, “Kadınların Cinsiyete Dayalı Şiddet İçin Adalete Erişimi: Bir Uygulayıcı Rehber”, Uluslararası Hukukçular Komisyonu, Şubat 2016, s. 3 <www.icj.org/wp-content/
uploads/2016/03/Universal-Womens-accesss-to-justice-Publications-Practitioners-Guide-Series-2016-ENG.pdf> 7 Mayıs 2018 ulaşıldı.
42 Flynn (n 8), s. 18.
43 Age, s. 19.
44 Age.
121