ULUSLARARASI ENGELLİ HAKLARI KONFERANSI - ENGELLİLERİN ADALETE ERİŞİMİ
kolay erişebilmelerine destek olma imkânına sahip olmaktadır (Mayer,
1995, s. 615). Engelli bireylerin adli süreçlerde kurumlar ve kurum çalışanlarıyla yaşadığı problemlerin ortak bir çözüme ulaşabilmesi için sosyal hizmet uzmanları taraflar arasında köprü görevi görmektedir.
Savunuculuk rolünün hukuk disiplininden alınmış bir kavram olduğu belirtilmektedir. Savunuculuk, “sosyal adaleti güvence altına almak
ve elde tutmak amacıyla, bir ya da daha fazla kişi, grup ve topluluk üzerinde doğrudan eylem biçimini temsil etme eylemi” olarak tanımlanmaktadır (Haynes ve Mickelson, 1995). Zastrow’a (2004) göre savunuculuk konumu, sosyal hizmet uzmanına müracaatçılara bir ya da daha
fazla politikada faydalı bir değişiklik sağlama yollarını oluşturma yetkisi
vermektedir. Böylece, sosyal hizmet uzmanları adalete erişimde engelli bireylerin düşüncelerini özgürce ifade edebilmelerinde ve haklarının
tarafsız bir şekilde savunulmasındaki engellerin önüne geçmekte, bireylerin hak ve adalet savunuculuğunu üstlenmektedir.
Sonuç ve Öneriler
Bu çalışma sonucunda engellilerin adalete erişim noktasında sorunlar yaşadığı, engellilerin haklarının bilerek ya da bilmeyerek ihmal edildiği, engellilerin hakları ve adli sürecin işleyişi hakkında bilgi düzeylerinin yetersiz olduğu, adli sosyal hizmet uzmanlarının dosya yükü ve adli vakalara yönelik
çalışmalarından dolayı engellilere yönelik çalışmalarda yetersiz kaldığı, engelli haklarına yönelik çalışmaların yeterli düzeyde olmadığı görülmektedir.
Adalet alanında görev yapan tüm personelin engellilere yönelik uygulamalarda bilgi sahibi olması açısından sosyal hizmet disiplininin eğitimci rolü
hayati önem taşımaktadır. Engel türüne göre bireylere sunulacak hizmetler
çeşitlilik göstermektedir. Bu alanda görev alacak personel istihdamı son derece önemlidir. Engelli bireylerin hizmetlere ulaşması noktasında toplumsal
ve kurumsal kaynakların tesisine gereksinim duyulmaktadır. Toplumsal
olarak engelli bireylerin haklarına yönelik makro düzeyde farkındalık çalışmaları yürütülmelidir. Engellilere yönelik hizmetlerde ailelerde adli süreç hakkında bilgilendirilmelidir. Engelli çocuklara yönelik uygulamalarda
sosyal hizmet uzmanları savunucu roller üstlenmeli ve adli süreçler takip
edilmelidir. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Adalet Bakanlığı
arasında engellilerin adalete erişimine dönük protokoller yapılmalıdır.
84