4.3.6. Kamu Hizmetlerine Erişim
Araştırma bulguları kamp dışında yaşayan sığınmacıların kamusal hizmetlere
erişimlerinin bulunmadığını ortaya koymaktadır. Sığınmacıları hakları konusunda
bilgilendiren ve yönlendiren hiç bir mekanizma bulunmadığı gibi, hizmeti veren kurum
ve kuruluşlarında kendi aralarında herhangi bir koordinasyonu
bulunmamaktadır.
Kendilerine
başvuruda
bulunan
sığınmacıların, yaşam, sağlık, güvenlik, eğitim gibi temel sorunlarının çözümüne ve bu
kişilerin korunmasına dair uygulamalardan haberdar değildirler. Bir çok kamu
personelinin ortak eğilimi, çalıştıkları kurumu ve alanı sığınmacılar açısından “cazip
hale” getirmemek için gerekli yardımları sınırlı tutmak yönündedir.
Sığınmacıların Türkçe bilmemeleri ve kamu kurumlarının çok dilli hizmet sunma
anlayışında olmamaları daha baştan kamu hizmetlerine erişimi zorlaştıran bir
durumdur.
Belediye kanununa göre mahalle muhtarlarının görev ve sorumlulukları ise aşağıdaki
gibi tanımlanmıştır:
Muhtar, mahalle sakinlerinin gönüllü katılımıyla ortak ihtiyaçları belirlemek,
mahallenin yaşam kalitesini geliştirmek, belediye ve diğer kamu kurum ve
kuruluşlarıyla ilişkilerini yürütmek, mahalle ile ilgili konularda görüş bildirmek,
diğer kurumlarla iş birliği yapmak ve kanunlarla verilen diğer görevleri yapmakla
yükümlüdür.
Belediye, mahallenin ve muhtarlığın ihtiyaçlarının karşılanması ve sorunlarının
çözümü için bütçe imkanları ölçüsünde gerekli yardım ve desteği sağlar;
kararlarında mahallelinin ortak isteklerini göz önünde bulundurur ve hizmetlerin
mahallenin ihtiyaçlarına uygun biçimde yürütülmesini sağlamaya çalışır.(m. 9 / III-‐
IV)
Belediye, kanunlarla münhasıran başka bir kamu kurum ve kuruluşuna verilmeyen
mahallî müşterek nitelikteki her türlü görev ve hizmeti yapar veya yaptırır, gerekli
kararları alır, uygular ve denetler (m. 14/I)
Kurumlar arası koordinasyonun sağlanmasında devletin rolü büyüktür. Özellikle
Suriye’den gelen sığınmacılara yönelik gerçekleştirilen pek çok girişim ve hazırlanan
genelge ilgili paydaşlarla müzakere edilmeden ve katılımına açılmadan
gerçekleştirilmiştir.
Dil sorunu, diğer bütün konularda olduğu gibi kamusal hizmetlere erişimin önünde
ciddi bir engel oluşturmaktadır. Gerekli olduğunda dil sorununu komşularından Kürtçe
bilen kişilerle çözmeye çalışmaktadırlar. Ancak bu durum sığınmacıların özel
hayatlarının gizliliğinin ortadan kalkmasına sebebiyet vermektedir
24