seçimleri kapsam dışında bırakılarak, yatağa bağımlı tüm seçmenlerin bu hükümden herhangi
bir sınırlama olmaksızın faydalanması öngörülmüştür. Ancak YSK seyyar sandıkların
kurulması ile ilgili almış olduğu 01.05.2018/347 sayılı kararla 24 Haziran 2018 genel
seçimlerinde köy ve beldelerde yaşayan yatağa bağımlı seçmenlere seyyar sandıklara kayıt
olma hakkı tanımamıştır. Yasada yer almayan bir sınırlama YSK kararına konulmuş, yasa
önünde eşitlik hakkı ihlal edilmiş ve ayrımcılık yapılmıştır.
ESHİD bu kararın ayrımcı olduğu ve kanun önünde eşitlik ilkesini ihlal ettiği gerekçesiyle
YSK’ya başvuru yapmıştır. Başvuruda Türkiye’nin taraf olduğu diğer insan hakları
sözleşmeleri yanında, Sözleşme’ye ve Anayasa’nın 90. maddesine atıf yapılmış ve kararın
düzeltilmesi talep edilmiştir. YSK başvuruyu gerekçe göstermeden reddetmiştir.
YSK, 31 Mart 2019 tarihinde yapılacak yerel seçimlerde seyyar sandıklar için 02.01.2019/3
sayılı kararında yine mahalle ve köylerde yaşayan yatağa bağımlı seçmenleri kapsam dışında
bırakmıştır. ESHİD, kararın ayrımcılık içerdiği gerekçesiyle YSK’ya bir kez daha başvuru
yapmış, ancak bu başvuru da YSK tarafından 18.01.2019/181 no’lu karar ile gerekçe
gösterilmeden reddedilmiştir.
YSK hem 2018 tarihinde yapılan genel seçimler hem de 2019’da yapılacak yerel seçimler için
almış olduğu kararlarda temel hukuk ilkesi olan kanun önünde eşitlik ilkesini ve Sözleşme’nin
12. ve 13. maddelerini ihlal etmiştir. Türkiye’de EYHGM ya da başka hiçbir kamu otoritesi
YSK’nın bu kararlarıyla ilgili bir girişimde bulunmamıştır.
Seçim Kanunu, görme engelliler ile her iki elini kullanamayan engelli seçmenlerin oy verme
işlemi sırasında başka kişilerden yardım alarak oy kullanmalarına olanak tanımaktadır. Ancak
refakatçi ile oy kullanmak evrensel bir kural olan gizli oy ilkesine aykırıdır.
Engelsiz Erişim Derneği, görme engellilerin yardıma ihtiyaç duymadan kendi başlarına oy
kullanabilmeleri için şablon oy pusulası bastırılması ve her sandıkta bulundurulması için
YSK’ya başvuru yapmıştır. YSK başvuruyu 12.12.2018 tarih 1103 sayılı kararıyla gerekçe
göstermeden reddetmiştir.
Devlet Raporu’nda sıkça olumlu vurgu yapılan Anayasa’nın 90. maddesi YSK tarafından
dikkate alınmamaktadır. Sözleşmelere dayanarak yapılan başvurular reddedilmektedir.
Kural olarak seçmenler oylarını ikamet ettikleri yere en yakın merkezlerdeki sandıklarda
kullanmaktadır. 2018 yılında yapılan kanun değişikliği ile valilere ve il seçim kurulu
başkanlarına güvenlik gerekçesiyle sandıkların taşınması talebinde bulunma yetkisi verilmiştir.
Yapılan yeni düzenlemede, taşınmasına karar verilen sandıklarda oy kullanacak engelli
seçmenlerle ilgili hangi tedbirlerin alınacağına ilişkin herhangi bir kriter bulunmamaktadır.
2018 yılında yapılan genel seçimlerde, resmî açıklamaya göre 19 ilde 144 bin seçmenin kayıtlı
olduğu sandıklar başka yerlere taşınmıştır. YSK Başkanı Sadi Güven sandık taşımaya karar
verirken kriter olarak yürüme mesafesini esas aldıklarını açıklamıştır. Güven, “Azami olarak
19