31 • İzlemcilerin görüşme sırasında edindikleri bilgileri yasal olarak bildirme yükümlü- lüğünün olduğu durumlar varsa bunların neler olabileceği (Bu durum proje koordinatörü İzemcilere ülkede böyle bir zorunluluk olduğunu söylerse geçerlidir). Görüşme yapılabilecek herkese kendi dilinde ve erişilebilir bir formatta bilgi notunun bir kopyası verilmelidir (örneğin, 12 pt font, büyük yazılmış, Braille alfabesiyle vb.). Görüşme yapılan kişilerin bilgi notunu okuyamaması halinde, izlemciler belgeyi yüksek sesle okumalıdır. Her durumda izlemciler bilgi notunu görüşmeci adayıyla gözden geçirmeli, her şeyin anlaşıldığından emin olmalı, varsa soruları cevaplamalıdır. Bilgi notunun bir kopyası görüşme yapılan kişide kalmalıdır. Yazılı Son olarak, görüşme yapılan kişi, Ek B’de yer alan Özgür ve Bilgilenmiş Onam Formu’nu imzalayarak veya resmi işaretiyle işaretleyerek özgürce ve kendi rızasıyla görüşmeye katıldığına dair yazılı kanıt sunmalıdır. Sözlü onam yeterli değildir. Görüşme yapılan kişi kendisiyle görüşme yapılabileceğine dair yazılı onam vermeyi reddederse görüşmeye devam edilemez. İzlemciler, Özgür ve Bilgilenmiş Onam Formu’nun iki kopyasını her görüşmeye götürürler. Her iki kopya da imzalanır. Kopyalardan biri görüşme yapılan kişide kalır. Diğeri izlemcilerde kalır ve görüşmeden sonra saha koordinatörüne verilir. Görüşmenin Ses Kaydının Alınması İçin Yazılı İzin İstenmesi Görüşme yapılan kişinin verdiği bilgilerin eksiksiz ve doğru bir kaydının olması için izlemciler görüşmede ses kaydı alırlar. İzlemciler görüşülen kişilerden görüşmeyi kasete veya dijital ortama kaydetmek için izin istemelidir. İzin isterken izlemciler, görüşmeye dair her türlü yazılı kaydın ve ses kaydının gizli tutulacağını vurgulamalıdır. İşitme engeli olmayan bir kişinin işaret dili kullanan birisiyle görüşme yaptığı durumlarda, ses kayıt cihazı hem işitme engeli olmayan kişiyi (kişinin sesini) ve (hem de) işaret dili tercümanının sesini kaydeder. Hem izlemcilerin hem görüşme yapılan kişinin işaret dili kullandığı durumlarda iki çevirmen kullanılır. Çevirmenlerin ikisinin de sesi kaydedilir. Gerçek zamanlı altyazı kullanılıyorsa, görüşmenin dijital deşifresi ses kaydı yerine geçebilir. Görüşme yapılan kişi görüşmenin kasete veya dijital ortama kaydedilmesine rıza veriyorsa (kaydedilmesi konusunda rızası varsa), Ek B’deki Özgür ve Bilgilenmiş Onam Formundaki ilgili satırı imzalamalı ve tarih atmalıdır. İzlemcilerin Özgür ve Bilgilenmiş Onam Formundan iki kopyayı görüşmeye götürdüklerini unutmayın. Her iki kopyanın da imzalanması gerekmektedir. Bir kopya görüşme yapılan kişide kalır, diğer kopya izlemcide kalır ve görüşmeden sonra saha koordinatörüne verilir. Görüşülen kişi imzalı onamını verdikten sonra izlemciler görüşmenin ses kaydına başlayabilir. B. Görüşülen Kişinin Deneyimleri Görüşülen kişiyi rahatlatmak ve kendisi için önemli olan insan hakları konularından bahsetmesini teşvik etmek için izlemciler görüşülen kişinin yaşamıyla ve günlük deneyimleriyle ilgili genel sorular sorarak başlarlar (açık uçlu sorular).