1. GİRİŞ Seçim gözlemi, hukukun üstünlüğü ve insan haklarının geliştirilmesine destek vermek amacıyla seçimlerin demokratik bir ortamda gerçekleşmesi, tüm yurttaşların seçme ve seçilme hakkından eşit olarak yararlanabilmesi için yürütülen bağımsız gözlemleme ve raporlama sürecini kapsamaktadır. Türkiye’de 2002 ve 2007 seçimleri Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) Demokratik Kurumlar ve İnsan Hakları Bürosu (ODIHR) tarafından izlenmiş ve raporlanmıştır. AGİT ODIHR her iki raporunda Türkiye’de seçim sürecinin bağımsız gözleme açılmasını tavsiye etmiştir. 12 Haziran 2011 tarihinde yapılan genel seçimlerde, 46 sivil toplum örgütünün katılımı ile yapılan ‘Bağımsız Seçim Gözlemi’ çalışması ayrımcılık riski altında bulunan grupların seçme ve seçilme hakkına erişimine odaklanan ilk çalışmalıdır. Kadınlar, engelliler, etnik kökeni, dini inancı, anadili ve cinsel kimliği farklı olanlar, zorla yerinden edilenler ve okuma yazma bilmeyenlerin seçme ve seçilme haklarını kullanma konusunda fırsat ve koşulların belirlenmesi, seçimlerde gerçekleşen ihlallerin tespit edilerek raporlanmasını kapsamaktadır. Bu çalışma, daha demokratik, adil ve herkes için eşit fırsatlar içeren seçimler yapılabilmesine, seçme ve seçilme hakkının kullanılmasına eşit erişim sağlanmasına katkı sağlamayı hedeflemektedir. ‘Bağımsız Seçim Gözlemi’ çalışmasının herhangi bir siyasi parti ya da adayla ilişkisi bulunmamaktadır. 2. ÇALIŞMANIN DAYANAĞI: Herkes için ayrımsız seçme ve seçilme hakkı, İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi ile Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme’de güvence altına alınmıştır. Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Uluslararası Sözleşmesi, Kadınların Siyasal Haklarına İlişkin Sözleşme ve Birleşmiş Milletler (BM) Engellilerin Haklarına İlişkin Sözleşme ise dezavantajlı grupların seçme ve seçilme hakkına erişimi ve ayrımcılığın önlenmesine ilişkin hükümler içermektedir. 5