NEFRET SUÇU MAĞDURLARINA VERİLEN DESTEĞE İLIŞKİN ÖRNEK KALİTE STANDARTLARI Bu kılavuz, bu ihtiyaca yanıt olarak, AGİT Demokratik Kurumlar ve İnsan Hakları Bürosu (DKİHB)2 ve Almanya’daki Sağcı, Irkçı ve Antisemitik Şiddetin Mağdurlarına Yönelik Danışma Merkezleri Birliği (VBRG)3 tarafından birlikte yürütülen Nefret Suçu Mağdurlarına Destek için Paydaş Farkındalığını ve Kaynakları Artırma (EStAR) projesi4, kapsamında hazırlanmıştır. EStAR projesi, tümü AGİT katılımcı Devletleri ve Avrupa Konseyi Üye Devletleri olan ve bazıları da Avrupa Birliği üyesi olan kırk bir ülkeyi5 kapsamaktadır. Avrupa Birliği Üye Devletleri açısından, bu kılavuzda önerilen kalite standartlarının çoğu, AB Mağdur Hakları Direktifi ile desteklenmektedir.6 Bununla birlikte, örnek kalite standartları, Avrupa Birliği dışındakiler de dahil olmak üzere tüm AGİT katılımcı Devletleriyle ilgili olacak şekilde tasarlanmıştır. Hizmetlerin yürütülmesi, hizmet birimlerinin uzmanlık seviyesi ve organizasyonuna ilişkin yüksek profesyonel standartlar benimsenmesi mağdurların ihtiyaçlarını karşılamanın anahtarı olduğundan, bu kalite standartları, nefret suçu mağdurlarına özel, bu konuda uzman bir desteğin geliştirilmesinde ve güçlendirilmesinde çok önemli bir rol oynamaktadır. Bu standartlar, devletlerin mağdurlar karşısındaki yükümlülüklerini yerine getirmek için sunmaları gereken hizmetlerin kalitesini belirlemede kullanılan ölçütlerdir. Ayrıca bu standartlar, yeni hizmetlerin geliştirilmesine yol gösterebilir ve mevcut hizmetlerin kalitesinin değerlendirilmesinde kullanılabilir. Kalite standartları, hizmetlerin organizasyonu ve sunumunun yanı sıra standartlara ulaşılıp ulaşılmadığını ve nelerin iyileştirilmesi gerektiğini değerlendirmek için ölçüt olarak kullanılabilir. Yayınlanmış kalite standartları, danışanların ve onlarla birlikte hareket edenlerin kendilerine sunulan hizmetin profesyonelliğine güven duymasını sağlayabilir.7 Fon verenler ve komisyon üyeleri, fon vermenin koşulu olarak kalite standartlarının karşılanmasını isteyebilirler. Hizmet sağlayıcılar ise, fon sağlayanlara ve komisyon üyelerine hizmetlerinin güçlü yanlarını ve verdikleri desteğin profesyonel bir standartta olduğunu kanıtlamak için kalite standartlarını kullanabilirler. Düzenleme mercileri bu kalite standartlarını akreditasyon ve lisanslama koşulları olarak da kullanabilirler. Nefret suçu mağdurlarına verilen destek konusunda kabul edilen asgari kalite stan2 ODIHR, AGİT’in insan hakları ve demokrasiyi destekleyen kurumu olarak, diğer hususların yanı sıra hoşgörüsüzlük ve ayrımcılık konusunda AGİT katılımcı Devletlerine ve sivil topluma destek sağlamaktadır. Bu amaçla, ODIHR, nefret suçu alanında geniş bir görev alanına sahiptir. Proje hakkında daha fazla bilgi için bakınız: ODIHR’in Nefret Suçlarıyla Mücadele Çabaları 3 Proje hakkında daha fazla bilgi için bakınız: EStAR: Nefret suçu mağdurlarına verilen desteğin güçlendirilmesi, AGİT/ ODIHR web sitesi. 4 VBRG, Almanya genelinde sağcı, ırkçı ve Yahudi aleyhtarı şiddet mağdurlarına danışmanlık ve desteğe erişim sağlamaktadır. VBRG hakkında daha fazla bilgiyi web sitelerinde bulabilirsiniz:<https:// www.verband-brg.de/english/ > 5 Arnavutluk, Ermenistan, Avusturya, Belçika, Bosna-Hersek, Bulgaristan, Hırvatistan, Çek Cumhuriyeti, Danimarka, Estonya, Finlandiya, Fransa, Gürcistan, Almanya, Yunanistan, Macaristan, İzlanda, İrlanda, İtalya, Letonya, Litvanya, Lüksemburg, Malta, Moldova, Karadağ, Hollanda, Kuzey Makedonya, Norveç, Polonya, Portekiz, Kıbrıs, Romanya, Sırbistan, Slovakya, Slovenya, İspanya, İsveç, İsviçre, Türkiye, Ukrayna ve Birleşik Krallık. 6 Suç mağdurlarının hakları, desteklenmesi ve korunmasına ilişkin asgari standartları belirleyen ve Konsey Çerçeve Kararı 2001/220/JHA’nın yerini alan Avrupa Parlamentosu ve Konseyinin 2012/29/EU sayılı ve 25 Ekim 2012 tarihli Direktifi. 7 “Danışan” terimi, bu kılavuz boyunca, nefret suçu mağduru destek hizmet birimlerince sunulan desteği arayan ve bundan yararlanan nefret suçu mağdurları için kullanılmaktadır. EStAR ağının temin ettiği ve bu yayının hazırlanması sırasında danışılan bazı kalite standartlarında alternatif olarak «müvekkil» sözcüğü kullanılmıştır. Bununla beraber, bu kılavuzda «danışan» ifadesinin kullanılmasının amacı, nefret suçu mağdurlarının verilen desteğin pasif lehdarları olmadığını ancak kendi mağdur olma deneyimleri karşısında kendi kararlarını alan kişiler olduğunu vurgulamaktır. 4