Eşitlik, Ayrımcılık, Irkçılık
Oysa Türkiye’deki siyasal ve hukuksal sistem ülkedeki etnik, dilsel,
dinsel, kültürel farklılıklara hiçbir zaman tarafsız kalmamıştır; Türk etnisitesine, Sünni İslam inancına mensup çoğunluğun dilini, kültürünü,
inancını, Türk milliyetçi ideolojisini, tarihini, hassasiyetlerini özel olarak korurken, ülkede yaşayan diğer toplulukların dillerini, kültürlerini,
inançlarını vs. koruma konusunda aynı hassasiyeti göstermediği bilinmektedir. Bu nedenle de “ayrım gözetmeme” ifadesi Fransa’daki gibi ülkede farklılıkların taleplerinin reddedilip kamusal alanda farklılıkların
görünürlüğünün azaltılması ve ülkedeki çoğulculuk karşıtı politik ve
hukuki söylemin temel dayanağı yapılmıştır.
Dahası, ayrımcılık ifadesi yargı kararlarında çoğunlukla din, dil,
etnisite bakımından farklı olanları ayrımcı uygulamalardan koruma
konteksinde değil, bu farklı grupların hak taleplerinin devlete ve millete ve bunların bütünlüğüne zarar vermesinin, bölücülük yapılmasının
önlemesi konteksinde kullanılır. Örneğin, AYM yakın tarihli DTP-2009
kararında şöyle der:
“Tarihi çok uzun bir gelişme süreci içinde gerçekleşip kaynaşma ve bütünleşmeye dayanan Türk Ulusu gerçeği ve olgusuna
karşı savlar AYRIMCILIĞA, bölücülüğe, teröre ve sonuçta yok
olmaya götürür.”
AYM’nin ayrımcılık konusundaki algısının kanun koyucu tarafından
da paylaşıldığı anlaşılmaktadır. Şöyle ki, TCK madde 122’de ilk kez bir suç
olarak kanunda tarif edilen ayrımcılık suçunun 2005 tarihli gerekçesinde,
maddenin amacının “vatandaşlar arasında çeşitli etmenlere dayanan grup
mensubiyeti nedeniyle ayrım yaptırmamak” ve böylece “millet bireyleri
arasında bölücülük yapılmasını önlemek” olduğu ifade edilmişti. Bilindiği
gibi 2014’te “Nefret ve Ayrımcılık” başlığını alan bu madde, ekonomik
etkinlik ve kamu hizmetleri alanında yapılacak ayrımcılık ve nefret eylemlerini cezalandırmaktadır. Diğer sosyal, kültürel ve kamusal alanlarda
ayrımcılık eylemleri bu hükmün kapsamına girmez. Belki bu nedenle bugüne kadar çok az sayıda dosyada bu madde uygulanmıştır.
Türkiye’nin 2014 yılında, Her Türlü Irkçılığın Önlenmesi Komisyonu'na sunduğu periyodik rapora göre, 2009-2012 yılları arasında bu
75