DEVLET OKULLARINDA DİNLER VE İNANÇLAR HAKKINDA ÖĞRETİME İLİŞKİN TOLEDO KILAVUZ İLKELERİ
lüğünün desteklenmesine verdiği büyük önemi ve Ulusal Azınlıklar Yüksek Komiserliği
ve ODIHR Din ve İnanç Özgürlüğü Uzmanları Danışma Konseyi de dahil olmak üzere
AGİT bünyesindeki farklı kurumsal destek biçimlerinin ulaşılabilirliğini vurgulamaktadır.
Bu bölüm, aynı zamanda ODIHR ve ona bağlı Danışma Konseyinin, dinler ve inançlar
hakkında öğretimi din özgürlüğü perspektifinden ve AGİT'in taahhütlerine ve uluslararası insan hakları standartlarına dayanan bir insan hakları perspektifinden incelerken yaptığı özel katkıyı tanımlar. Bu bölüm ayrıca İlkelerin kapsamını da açıklar. Eğitimde din ile
ilgili sorunlar oldukça çoktur ve Danışma Konseyi, AGİT ülkelerinde din, inanç ve eğitim
ile ilgili konuların hepsini ele almaya çalışmadan, dinler ve inançlar hakkında öğretime
dikkatle odaklanılırsa katkısının en etkili biçimde gerçekleşeceğine inanmaktadır.
2. Bölüm; sürecin temas ettiği herkesin düşünce, vicdan ve din özgürlüğüne gerektiği
gibi saygı gösterilmesini sağlamak amacıyla, öğretmenlerin eğitimi ile dinler ve inançlar hakkında öğretim için müfredatın geliştirilmesi ve uygulanması sırasında dikkate
alınması gereken insan hakları çerçevesinin ve hukuki konuların bir özetini sunmaktadır. Bu bağlamda; ebeveynlerin, çocukların ve öğretmenlerin haklarının yanı sıra azınlıkların ve dini toplulukların ve bir bütün olarak toplumun genel çıkarları incelenmiştir.
3. Bölüm; dinler ve inançlar hakkında öğretim için müfredatın hazırlanmasına ilişkin yaklaşımları ve kavramları özetlemektedir. Bu bölüm, müfredatın birtakım ilkelere uymasının; benimsenen mesleki standartlara uyulmasının, kapsayıcı olunmasının
ve din ve inanç konuları ile ilgili önemli tarihi ve güncel gelişmelere özellikle dikkat
edilmesinin, gerçekliğin farklı yorumlarına ve birden fazla perspektif ilkesine duyarlı
olunmasının ve dini ve seküler çoğulluğun okullardaki ve okulların hizmet verdiği topluluklardaki farklı yerel tezahürlerine cevap verilmesinin gerekliliğini ele almaktadır.
Farklı pedagojik (öğretmen merkezli ve öğrenci merkezli) yaklaşımların yanı sıra, aynı
zamanda dinler ve inançlar hakkında öğretime dair (konuya özgü, bütünleşik ve çapraz
müfredat dahil) farklı müfredat ve yaklaşım tipleri de sunulmaktadır. Müfredatın hazırlanmasına ilişkin yapılar ve süreçlerin yanı sıra, dinler ve inançlar hakkında öğretim ile
ilgili öğrenme çıktılarının bir özeti de bu bölüme dahil edilmiştir.
4. Bölüm; öğretmen eğitiminin önemli rolünü incelemekte ve böyle bir müfredatın
öğretmenin bilgi, tutum ve yeterlilikleri üzerindeki yüksek talepleri dolayısıyla bu eğitimin, dinler ve inançlar hakkında öğretim açısından önemini vurgulamaktadır. Hizmet
öncesi ve hizmet içi öğretmen eğitimi de dahil olmak üzere öğretmen eğitiminin birtakım yönleri tartışılmış ve dinler veya inançlar hakkında öğretim için gerekli bilgi ve
becerilerin bir özeti sunulmuştur. Öğretmen sunumunun ölçme ve değerlendirmesinin
önemine de dikkat çekilmiştir.
5. Bölüm; dinler ve inançlar hakkında öğretim için genel insan hakları çerçevesinin
pratik uygulamasını incelemekte ve geliştirilmelerinin ardından, dinler ve inançlar hakkında öğretime ilişkin programların uygulanması sürecinde ortaya çıkabilecek bir dizi
önemli hukuki konunun üzerinde durmaktadır. Tartışılan konulardan bazıları şunlardır:
kapsayıcı uygulama politikalarının hazırlanması, vicdani talepler için makul uyarlamaların yapılması, devletin tarafsızlığı ve katılmamayı tercih etme hakları ve dinler ve
inançlar ile bağlantılı fiili ve olası sorunların ele alınması.
12