bu avukatların özgürlüğü için yapılan protestolar “Adalet Nöbeti” adı verilen
periyodik bir eyleme dönüştü. Tutuklamaları protesto etmek için çok sayıda
avukat, Çağlayan Adliyesi’nden Cumhuriyet Gazetesi binasına yürüdü.
Avukat Kemal Aytaç, kamuoyunun daha çok dikkatini çekmek için adliyede bir
“Adalet Nöbeti” tutulmasını önerdi.91 Özellikle Cumhuriyet Davası kapsamında
tutuklu bulunanların yol arkadaşlarının desteğiyle bu öneri hayat buldu.
Çağlayan Adliyesi’ndeki ilk Nöbet 6 Nisan 2017 tarihinde tutuldu. Avukatlar
saat 12.00’de adaletin simgesi Themis Heykeli önünde toplanmaya başladı.
Ellerinde tutuklu avukatlar Akın Atalay, Bülent Utku ve Mustafa Kemal
Güngör’ün fotoğrafları ve “Savunma Tutuklanamaz” yazılı dövizler vardı.
O gün adliyeye yığılan polis, avukatları zor kullanarak adliyeden attı. Avukatlar
yerlerde sürüklendi, polisin uyguladığı aşırı şiddet nedeniyle çok sayıda
avukat yaralandı. Avukat Gökmen Yeşil’in burnu, Avukat Erkan Ünüvar’ın ise
ayak bileği kırıldı. Avukatlara adliyede uygulanan şiddet; aralarında avukatlar,
protestoları destekleyen milletvekilleri ve yurttaşların da bulunduğu,
yargılanan avukatlarla dayanışma içinduruşmaya katılanlar arasında büyük
tepkilere neden oldu.92 Gözaltına alınan 9 avukat aynı gün serbest bırakıldı.93
İstanbul Çağlayan
Adliye önünde tutulan
Adalet Nöbeti’nin
56.’sında, Cumhuriyet
Gazetesi Yönetim
Kurulu Başkanı Avukat
Akın Atalay bir gün
İlk Nöbetten sonra avukatlar bir sonraki perşembe günü yine saat 12.00’de
Themis Heykeli önünde toplandı. Bu şekilde başlayan eylem tam 87 hafta
sürdü. Ellerinde tutuklu meslektaşlarının fotoğraflarıyla toplanan avukatlar,
sessiz eylemlerinin ardından adliye önünde basın açıklaması yapıyordu.
Nöbeti engelleme girişimleri bazen komik durumların yaşanmasına da neden
oluyordu. 28. Nöbet için Themis Heykeli’nin önüne geldiklerinde alanın
kapatıldığını ve temizlik yapıldığını gören avukatlar, ellerine paspas alarak
alanı kendileri temizledi ve Nöbete devam etti. Cumhuriyet Gazetesi’nin
tutuklanan avukatları için başlayan Nöbette, süreç içinde daha genel olarak
avukatlara yönelik baskılar da ele alınmaya başlandı.
91 Kemal Aytaç (Sessiz Kalma): https://www.sessizkalma.org/defender/kemal-aytac/
önce tahliye olarak
nöbete katıldı.
İlk 87 haftanın ardından, Adalet Nöbetleri ayda bir kez
ve dönüşümlü olarak 12 farklı şehirde gerçekleştirilecek
şekilde tutulmaya başlandı. Covid-19 salgını nedeniyle
eylemlere Mart 2020’de ara verildi. Salgın günlerinde “Adalet
Nöbetçileri” bir kez de internet üzerinden 21 baro başkanının
katılımıyla toplandı.94 Bu raporun yazım aşamasında fiziksel
toplantılar halen askıya alınmış durumdaydı.
Adalet Nöbeti nedeniyle Avukat Kemal Aytaç hakkında soruşturmalar açıldı.
Aytaç 10 Kasım 2020 tarihinde beraat etti.95
Adalet Nöbeti sadece tutuklu avukatların değil, adalet arayan farklı kesimlerin
de sesi oldu. Nitekim Adalet Nöbeti, öncesinde her cumartesi, saat 12.00’de,
İstanbul Galatasaray Meydanı’nda oturarak gözaltında kaybedilenleri
anan ve akıbetlerini soran Cumartesi Annelerine96 de destek verdi. Anma
eylemlerinin 700. Haftası’ndan beri (Ağustos 2018), Cumartesi Anneleri farklı
92 Adliyede utanç günü: Cumhuriyet için nöbet tutan avukatlara tekme tokat polis müdahalesi (06.04.2017; Cumhuriyet):
94 24 Nisan 2020 tarihli Adalet Nöbeti online yayınlandı [Bir kez daha “Adalet” demek için. Baro Başkanlarının Katılımıyla
https://www.cumhuriyet.com.tr/haber/adliyede-utanc-gunu-cumhuriyet-icin-nobet-tutan-avukatlara-tekme-tokat-polis-
#AdaletNöbeti (24.04.2020; Adalet Nöbeti): https://www.youtube.com/watch?v=fbX8NxyVSY0]
mudahalesi-714941
95 Kemal Aytaç (Sessiz Kalma): https://www.sessizkalma.org/defender/kemal-aytac/
93 İstanbul Valiliği ise müdahale sırasında 8 polisin yaralandığını iddia ederek gözaltına alınan 9 avukat hakkında suç
96 Cumartesi Anneleri/İnsanları (Sessiz Kalma): https://www.sessizkalma.org/defender/cumartesi-anneleri-insanlari/
duyurusunda bulundu. Avukatlar yargılandı ve neticede beraat etti.
42
S AV U N M A S I Z YA R G I
ADALET NÖBETİ
43