EĞİTİMDE ÇOĞULCULUĞA VE ÇOCUĞUN DİN VEYA İNANÇ ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN BAŞLICA ULUSLARARASI NORM VE STANDARTLAR
inançları konu alan dersler çerçevesinde benimsenmesi gereken ilkeler ve örnek uygulamalar ön plandadır. Ancak, bu ilkelerin bir bölümü dinlerin veya inançların konu edildiği tüm süreç ve ortamlar bakımından yol göstericidir. Öğrenenlerin kendilerini güvende
hissedecekleri bir iklimin sadece sınıfla sınırlı bir ihtiyaç olmadığı, tüm okul ortamı ve
okulun çevresindeki toplululukla ilişkisi için de geçerli olduğu rehber kitapta belirtiliyor.
Rehbere göre, öğrenenlerin yargılanma, dalga geçilme
ya da dışlanma korkusu olmadan kendilerini ifade
edebilmeleri için güvenli bir ortam gerekiyor.
Öğrencilerin inanç ve değerlerine duyarlı bir biçimde din veya inanç çeşitliliğinin ele
alınması, öğrenciler arasındaki çeşitliliğin tanınmasına ve kabul edilmesine ek olarak
öğrenme ortamında görüşlerin açık ve saygılı biçimde karşılıklı olarak paylaşılabilmesini de gerektiriyor. Öğrencilerin, görüşlerinin öğretmenin ya da akranlarınınkinden
farklı olduğu durumlarda da açık paylaşımın mümkün kılınması, bunun için tüm katılımcıların nezaket, duyarlılık, kapsayıcılık ve saygıyla hareket etmesi için ortak kurallar
belirlenmesi gerektiği ifade ediliyor. Dinler gibi tartışmalı olabilecek konuların ele alındığı ortamlarda, öğretmenlerin grup içindeki güç ilişkilerinin ve öğrencilerin özellik ve
koşullarının farkında olmasının riskleri minimize edeceğine; ayrıca, öğrencilerin yaş ve
olgunluk düzeylerinin de dikkate alınması gerektiğine işaret ediliyor.38
Rehber kitap, dinler hakkında eğitimin parçası olarak okulların yakın çevrelerindeki farklı din ya da inanç gruplarıyla eğitim amaçlı temaslarında dikkat edilmesi gereken
bazı noktalara da dikkat çekiyor. Bu gruplardan temsilcilerin dinler hakkında eğitim
çerçevesinde (ör. okula konuk olup seminer vererek) “kaynak kişi” olarak hareket ettiği ya da öğrencilerin farklı toplulukları, ibadet mekanlarını ziyaret ettiği durumlarda
da güvenli ortam ilkesinin geçerli olduğunun altı çiziliyor. Ayrıca, her türlü okul dışı
etkinlikte olduğu gibi, ebeveynlerden izin alınması ve ebeveynlerin bilgilendirilmesi gerektiği, ayrıca okul dışı ziyaretler söz konusu olduğunda öğrencilerin bireysel özellik ve
koşullarına duyarlılık gösterilmesi gerektiği ifade ediliyor.
Ek olarak, din ya da inanç gruplarından/
kuruluşlarından temsilcilerin öğretmenlerin yerini
almaması gerektiği; bu tür etkinliklerde öğretmenlerin/
okulun rol ve sorumluluklarının arasında öğrencilerin
din veya inanç çeşitliliğinin dikkate alınmasının da
olduğu rehber kitapta vurgulanıyor.39
38 Jackson, 2014.
39 A.g.e.
21