Birleşmiş Milletler
CRPD/C/GC/4
Engelli Kişilerin Haklarına
Dair Sözleşme
Dağıtım: Genel
25 Kasım 2016
Özgün Dili: İngilizce
Engelli Kişilerin Haklarına Dair Komite
Kapsayıcı Eğitim Hakkı Üzerine Genel Yorum No. 4 (2016)
I.
Giriş
1. Tarihsel olarak bakıldığında bakıma muhtaç kimseler olarak görülen engelli
bireylerin, ayrımcılığa uğramaksızın, eşit fırsatlar altında eğitim alma hakları artık
uluslararası hukukta korunmaktadır. Çocuk Hakları Sözleşmesi (1989), Herkes için
Eğitim Dünya Bildirgesi (1990), Engelliler için Fırsat Eşitliği Konusunda Standart
Kurallar (1993) ve Salamanka Bildirisi (1994) belgelerinin tümü engelli bireylerin
eğitim hakkına ilişkin bilincin ve anlayışın arttığını doğrular nitelikte tedbirler
içermektedir.
2. Kapsayıcılığın, eğitim hakkına ulaşmanın anahtarı olarak görülmesi anlayışı son 30
yılda oldukça güçlenmiştir ve kapsayıcı eğitime referans içeren ilk hukuken
bağlayıcı araç olan Engelli Hakları Sözleşmesi’nde yerini almıştır. Sürdürülebilir
Kalkınma Hedefi 4, kapsayıcı, kaliteli nitelikli ve adil eğitimin önemini
vurgulamaktadır. Sürdürülebilir kapsayıcı eğitim, engelli olanlar da dâhil olmak
üzere, tüm öğrenenler için nitelikli eğitim sağlamak ve kapsayıcı, barışçıl ve adil
toplumlar yaratmak için son derece önemli bir konudur. Ayrıca, eğitim alanında,
sosyal ve ekonomik alanda gelinmesi gereken yere daha çok mesafe bulunmaktadır.