BAĞIMSIZ SEÇİM İZLEME PLATFORMU 30 MART 2014 MAHALLİ İDARELER İLE MAHALLE MUHTARLIKLARI VE İHTİYAR HEYETLERİ SEÇİMİ GÖZLEM RAPORU
30 Mart 2014 Seçim Sonuçları
Köy ve mahalle Adı
Sandık
kurulu no
Seçmen
listesinde yazılı
seçmenlerin
sayısı
Oy kullanan
seçmen
Lerin sayısı
Itiraz
edilmeksizin
geçerli
sayılan oy
Itiraz edilen fakat
geçerli
sayılan oy
Geçerli oy
pusula
Larının
toplamı
Geçersiz
sayılan
oy
Tek parti/
adayın
aldığı oy
SEYRANTEPE
2236
29
30
30
0
30
0
30
SUMAKLI
2237
101
101
101
0
101
0
101
UMUT
2273
141
140
140
0
140
0
140
AKBİLEK
1006
184
186
186
0
186
0
186
Elde edilen veriler, bu köylerde seçimler sırasında seçmen yerine oy kullanma ya da toplu oy
kullanma şüphesi yaratmaktadır. Diğer taraftan Şanlıurfa okuma yazma oranının en düşük
olduğu illerden birisidir, buna rağmen bu yerleşim yerlerinde her seçimde sadece bir geçersiz
oy kullanılmış olması toplu veya yerine oy kullanma şüphesini daha da güçlendirmektedir.
Oy verme gizliliğinin ihlali
Oy kullanacakları sandıklara erişemeyen engelli ve yaşlı seçmenlerin büyük bir bölümü oylarını
çevrede bulunanların rahatlıkla görebilecekleri şekilde açık alanlarda kullanmak durumunda kalmıştır. Bu konu gerek gözlem heyetleri tarafından gerekse basına yansıyan vakalarda tespit edilmiştir. Açık alanlarda oy kullandırılan seçmenlerin oy zarfları kanunlara aykırı biçimde sandık
görevlileri tarafından sandığa götürülmüştür. Görme engelli ve okuma yazma bilmeyen seçmenler
iki farklı uygulama ile oylarını kullanabilmişlerdir. Bazı durumlarda bu seçmenlerin yanlarında bulunan yakınları ile oy kullanmasına izin verilirken, çoğunlukla sandık kurulu başkanları ile birlikte
oy kullanmak zorunda kalmışlardır. 30 Mart seçimlerinde de gözlem heyetlerimiz engelli, yaşlı
ve okuma yazma bilmeyen seçmenlerin oy verme sandık kurulu görevlilerinin girdiği durumlarla
karşılaşmıştır. Bu seçmenlerin oylarının kendi tercihleri doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını
tespit etmek olanaklı değildir. Özellikle yakınları dışında sandık kurulunda görevli olanların yardımı ile oy kullanan seçmenler bu durumla karşılaşabilmektedir.
298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri
Hakkında Kanun Hükümlerinin ihlaline ilişkin tespitler
• 298 sayılı STHVSKHK’nın seçimin esaslarını düzenleyen 2. maddesi; Oy verme gizliliği sağlanması, seçmenin oyunu kendisinin kullanması ile oy sayımlarının açık yapılmasına hükmetmektedir. Oy verme gizliliği ve sayımların açık yapılması yaygın bir ihlal olarak gözlemlenmiştir.
• 298 sayılı STHVSKHK’nın 25. Maddesi siyasi parti ve adayların sandık başlarında birer müşahit görevlendirebileceklerini belirtir. Gözlem yapılan bazı sandıklarda aynı partiden birden
fazla müşahit bulunduğu gözlemlenmiştir.
• 298 sayılı STHVSKHK’nın sandık çevresinde düzenin sağlanmasını düzenleyen 82 maddesi,
sandık alanında alınacak güvenlik önlemleri ve yasakları düzenleyen 83. maddesi ihlal etmiştir.
• 298 sayılı STHVSKHK’nın birleşik oy pusulasının atılması ve işaretleme ile ilgili 93. Maddesi seçmenin oy pusulasını bizzat sandığa atmasını öngörmektedir. Seçimlerde birçok yerde
özellikle engelli ve yaşlı seçmenlerin oy pusulaları sandık kurulu üyelerince teslim alınıp sandıklara atılmıştır.
• 298 sayılı STHVSKHK’nın ilan ve reklam yerleri ile 60. Maddesi ile seçimler için parti binaları dışında kullanılan parti bayrağı, afiş, pankart ve benzeri malzemelerin Seçim günü gözlem
yapılan illerde kamuya açık alanlarda, farklı partilere ve adaylara ait birçok kampanya materyalinin bulunduğu tespit edilmiştir.
58