BAĞIMSIZ SEÇİM İZLEME PLATFORMU 10 AĞUSTOS 2014 CUMHURBAŞKANI SEÇİMİ GÖZLEM RAPORU
SEÇME VE SEÇİLME ÖZGÜRLÜĞÜ HAKKI İHLALLERİNE YÖNELİK İZLEME
GÖSTERGELERİ*
1. Seçme Özgürlüğü
İçerik
Gösterge
Seçmen listeleri kamuya açık, herkes için kolayca ve
rahat bir biçimde her zaman ulaşılabilir olmalıdır.
-Seçmen listelerinin, her zaman ulaşılabilir olmaması,
-Muhtarlıklarda askıya çıkarılan seçmen listelerinin
mesai saatleri dışında da kontrol edilebilir olmaması,
-Seçmen bilgi kağıdının, tüm seçmenlerin adreslerine
ulaştırılmaması,
-Seçmen kütüklerine kayıt prosedürü bilgilerinin ülkede yaşayan azınlık dillerinde, işaret diliyle ve okumayazma bilmeyenler için görsel materyallerle sağlanmaması,
-Kütüklere kayıt olmak için belirlenen mekânların ve
kullanılan yöntemlerin engelliler dahil olmak üzere herkes için erişilebilir olmaması,
-Kütüklere itiraz yollarının herkes tarafından bilinir olmasını sağlayacak önlemlerin alınmamış olması (Türkçe bilmeyenler, okuma-yazma bilmeyenler, engelliler
vb.)
Herkes, seçime katılan partilerden veya adaylardan
dilediğini seçme hakkına sahip olmalıdır.
-Seçmenlerin, oy vermek istedikleri bağımsız aday, aday
veya partiyi açıklamaya zorlanmaları,
-Seçmenlerin, oy vermek istedikleri bağımsız aday, veya
partiden dolayı baskı görmesi, gözaltına alınması,
-Oy kullanılacak mekânların, bütün seçmenler için, erişilebilir olmaması, (Türkçe bilmeyenler, okuma-yazma
bilmeyenler, engelliler, yaşlılar),
-Seçmenlerin istedikleri adaya veya partiye oy vermelerini sağlayacak yeterli güvenlik tedbirlerinin olmaması,
Hiç kimse istemediği bir partiye veya adaya oy vermeye zorlanamaz.
-Seçime katılan herhangi bir parti veya bağımsız adaya
oy vermeye zorlanma,
-Kamu görevlilerinin, sandık kurulu görevlilerinin seçmenin oy tercihini etkilemeye yönelik davranışları,
-Seçmenlerin oy tercihini etkilemeye yönelik spekülatif
çalışmalar (anket vb.),
-Belediyeler başta olmak üzere kamu gücünü elinde bulunduran şahıs veya kurumların, seçmenin tercihini belirlemeye yönelik kamu kaynaklarından ayni veya parasal
yardım yapmaları,
Herkese, seçime katılan partilere ve adaylara dair yeterli bir biçimde bilgilenme hakkının sağlanması gereklidir.
-Seçmenlerin, seçime katılan partilerin ve bağımsız
adayların propaganda malzemelerine ulaşmalarının engellenmesi,
-Seçmenlerin, bağımsız adayların ve partilerin seçim çalışmalarına katılmalarının engellenmesi,
-Seçime katılan tüm partilerin ve bağımsız adayların yazılı ve görsel medya imkânlarından yeterli ve eşit derecede yararlanmasının koşullarının olmaması,
-Tüm devlet memurlarının seçim sürecine aktif veya pasif katılımının önünde yasal engellerin olması,
-Propaganda materyallerinin ülkede yaşayan azınlıkların
dillerinde basım ve dağıtımının engellenmesi,
-Okuma-yazma bilmeyen seçmenler için özel yöntemlerin öngörülmemiş olması,
52