32 Sivil Toplum Örgütleri İçin Engelli Hakları İzleme Rehberi Görüşme Kılavuzunda yer alan üç açık uçlu soru aşağıda verilmiştir: (a) Son beş yıllık yaşantınızla ilgili biraz bilgi verebilir misiniz? Neler yapıyorsunuz? Nerelere gidiyorsunuz? Kimlerle buluşuyorsunuz? (b) Hayatınızla sizi en çok tatmin eden şeyler neler? (c) Hayatınızda karşılaştığınız en zorlayıcı engeller veya güçlükler hangileri? BİRİNCİ DENEYİMİN TESPİT EDİLMESİ: Görüşülen kişi ve hayatı hakkında bir şeyler öğrendikten sonra, hayatıyla ilgili birtakım belirgin olayları biraz ayrıntılarıyla keşfetmenin vakti gelmiştir. Bunu yapabilmek için izlemciler görüşülen kişinin haklarının ihlal edildiği belirgin bir olaydan bahsetmesini isterler. Görüşme Kılavuzundaki sorularda ‘insan hakları’ terimi geçmez. Bunun nedeni bazı görüşülen kişilerin ‘insan haklarını’ bilmiyor olabileceği düşüncesidir. Bunun yerine insan haklarını anlatmak için başka kelimeler kullanılmıştır. Toplanan bilgilerin güncel olduğundan emin olmak için konuşulan olayların veya deneyimlerin son beş yıl içinde gerçekleşmiş olması önemlidir. İzleme insanların şimdiki durumları ile ilgilidir. Dolayısıyla, yakın zamanda meydana gelen hikayeleri toplamak isteriz. Görüşme Kılavuzundaki ilgili soru aşağıdaki gibidir: 1.1 Son beş yıl içinde size engeliniz yüzünden kötü davranıldığı veya katılmanızın engellendiği belli bir olay ya da zaman hatırlıyor musunuz? BİRİNCİ DENEYİMLE İLGİLİ ARKA PLAN BİLGİSİ: Deneyimi veya sorunu tespit ettikten sonra, izlemciler daha fazla ayrıntı öğrenmek için sorular sorar. Buradaki amaç, görüşme yapılan kişinin gündeme getirdiği ve anlatmak istediği deneyim konusunda mümkün olduğu kadar çok bilgi edinmektir. Tıpkı bir olayı araştıran bir gazeteci gibi, izlemciler de Kim? Ne? Nerede? Ne zaman? Ve Nasıl? Sorularını sorarlar. Aşağıdaki sorular sorulur: 1.2 NE olmuştu? NEREDE ve NASIL oldu? 1.3 Hala aynı şey olmaya devam ediyor mu yoksa sadece bir kere mi oldu? 1.4 Deneyiminizle ilgili, ne olduğu, ne zaman veya nasıl olduğu konusunda bizimle paylaşmak istediğiniz başka ayrıntılar var mı? Bu soruları sorarken, yaşanan deneyimle ilgili mümkün olduğunca çok bilgi almak için yoklamak, deşmek veya keşfetmek gerekebilir. Yoklamayla ilgili daha fazla bilgi için aşağıda Bölüm 2.1(3)(a)’ya bakınız. Birinci Deneyimin Özerklik, İnsan Onuru, Katılım, İçermecilik ve Erişilebilirlik, Ayrımcılık Yapmama ve Eşitlik, Farklılıklara Saygı ile İlişkilendirilmesi – Diğer bir Deyişle, Deneyimin İnsan Hakları İlkeleriyle İlişkilendirilmesi: Bundan sonra izlemciler, görüşülen kişinin gündeme getirdiği deneyimleri Modül 1’de belirtilen genel insan hakları ilkeleriyle ilişkilendirmeye yönelik sorular sorar (insan onu-