İnsan Hakları Aktivistleri İçin Dava İzleme Rehberi Soru: ‘Karar’ nedir? Cevap: Yine içimizdeki hukukçuyu CMK Madde 24 (1) Hâkimin davaya bakamayacağı hâllerde konuşturduk. Hüküm, en son verilen reddi istenebileceği gibi, tarafsızlığını şüpheye ve en önemli karardır. Ancak mahkedüşürecek diğer sebeplerden dolayı da reddi ismenin hükme/nihai karara varmak için tenebilir. izlediği süreçte hâkim pek çok ara karar verebilir. Örneğin, duruşmada hazır (2) Cumhuriyet savcısı; şüpheli, sanık veya bunbulunamayan bir tanığın beyanından ların müdafii; katılan veya vekili, hâkimin reddi elde edilen delillerin okunup okunamaisteminde bulunabilirler. yacağı ve dikkate alınıp alınmayacağı ile ilgili bir karar verilir. Aniden has(3) Bunlardan herhangi biri istediği takdirde, taneye kaldırılan bir tanığın iyileştiği karar veya hükme katılacak hâkimlerin isimleri kendisine bildirilir. zaman dinlenebilmesi için duruşmanın ertelenip ertelenmeyeceği konusunda bir karar verilir. Bunun gibi nihai sonuç açısından çok önemli olabilecek pek çok karar vardır. Bir kararın adil olup olmadığını analiz edecekseniz, adil yargılamanın belli başlı kurallarından hangilerinin gözetildiği, hangilerinin ise ihlal edildiğine karar vermeniz lazım. Kararsız kaldığınız her durumda deneyimli bir ceza avukatına sorabilirsiniz. 2. Hâkim yetkin ve tecrübeli olmalıdır. Buna göre, hâkimin yargılamayı yapabilecek yetkiye sahip olması gerekir. Bu arada sadece kağıt üstündeki asgari yeterliliklerden bahsetmiyoruz. Davayı görebilecek uygun deneyime sahip olmaktan bahsediyoruz. Örneğin, yeni görevlendirilmiş bir hâkimin terör faaliyetleriyle suçlanan birden fazla sanığın olduğu davalarda görev alması doğru olmaz. Hâkimin deneyimiyle ilgili bir araştırma yapmanız gerekebilir. Hâkimle görüşmek için talepte bulunabilirsiniz. Davayla ilgili konuşmak istemeyebilir ancak kendisinden bahsetmeyi kabul edebilir. Ayrıca hâkimle tanışmak, hâkime amacınızın önemini belirtmek saygısını kazanmak için iyi bir yoldur. 3. Yargılama kamuya açık olmalı. CMK, duruşmaların kamuya açık olmasıyla ilgili kurallar içermektedir. Unutmayın, siz de kamunun bir parçasısınız. Hiçbir kuralda mahkeme, gözlemciler için ayrı bir statü tanımaz. Sizinle orada bulunan diğer halktan insanlar arasındaki tek fark sizin not almanız ve bu kılavuzdaki ilkeler doğrultusunda rapor yazmanızdır. Bu nedenle CMK’daki kamuya açık duruşma yapılması ile ilgili kuralı aklınızda tutun. Sizi engellemeye çalışan mahkeme çalışanlarına veya güvenlik görevlilerine bu kuralı kibarca ama sağlam durarak hatırlatmanız gerekebilir. Duruşmadan önce Mahkeme’ye gözlemci olarak katılacağınıza dair gönderdiğiniz bir yazı varsa, bu yazıyı ve size verilen cevapları her duruşmaya yanınızda getirin. Bu yazıyı sizi engellemeye çalışan bir mahkeme çalışanına veya güvenlik görevlisine göstermek onların fikrini değiştirebilir. 19 İnsan Hakları Aktivistleri İçin Dava İzleme Rehberi.indd 19 27.05.2017 17:34