Birleşmiş Milletler
CRPD/C/GC/4
politikalar, engellilerin, ailelerin ve Taraf Devletin kaygıları gibi veriler de dâhil
olmak üzere mevcut durumun kapsamlı bir analizini de içermelidir.
65. Taraf Devletler, eğitim hakkının ihlali durumunda bağımsız, etkili, erişilebilir,
şeffaf, güvenli ve uygulanabilir şikâyet mekanizmalarını ve yasal yolları
oluşturmalıdır. Engelli bireylere, engellikle uyumlu ve engellilik temelli iddiaları
çözebilecek adalet sistemlerine erişim sağlanmalıdır. Taraf Devletler, eğitim hakkı
ve bu hakkın reddi veya ihlali durumunda nasıl hareket edilmesi gerektiği ile ilgili,
temsilci örgütlerinin katılımıyla engellileri bilgilendirilmeli ve kamuoyuna
duyurulmasını sağlamalıdır.
66. Kapsayıcı eğitim, kurumsallaşma ile bağdaşmaz. Taraf Devletler, engelli kişilerin
kurumsallaşmasının ortadan kaldırılması için iyi planlanmış ve yapılandırılmış bir
sürece katılmalıdır. Şu şekilde bir süreç izlenmelidir: zaman çizelgesini de içeren
gözetimli bir geçiş; toplum temelli hükümler geliştirmek için yasal bir zorunluluk
getirilmesi; fonların yeniden yönlendirilmesi ve toplum temelli hizmetleri
desteklemek ve güçlendirmek için çok disiplinli çalışma planları başlatılması;
ailelere destek sağlanması; engelli çocuklar da dâhil olmak üzere engelli kişileri
temsil eden kuruluşlar, ebeveynler veya bakım sağlayanları ile birlikte çalışılması.
Anti-kurumsallaşma sürecini beklerken, kurumsal bakım ortamlarındaki kişilerin,
toplumdaki kapsayıcı akademik kurumlarla bağlantı kurarak derhal ve etkili bir
şekilde kapsayıcı eğitime erişimi sağlanmalıdır.
67. Erken çocukluk müdahaleleri, engelli çocuklar için, eğitimden yararlanma
kapasitelerini güçlendirmek ve katılımlarını teşvik etme için çok önemli olabilir.
Bütün bu müdahaleler, çocuğun itibarına ve bağımsızlığına saygı göstermeyi garanti
etmelidir. Sürdürülebilir Kalkınma Hedefi 4 de dahil olmak üzere Sürdürülebilir
Kalkınma Gündemi'ne uygun olarak, Taraf Devletler, nitelikli erken çocukluk
gelişimi, bakım ve okul öncesi eğitime erişim, ve küçük yaştaki engelli çocukların
ebeveynleri ve bakım sağlayıcılarına destek ve eğitim sağlamaya teşvik
edilmektedir. Erken tanımlanıp desteklenme durumunda, küçük yaştaki engelli